Tuesday, December 13, 2016

Geminids Meteor Shower 2016 (13-14/12)

(Όπως πάντα, ξανασηκώνω το σχετικό παλιότερο ποστ με τις απαραίτητες προσθήκες)


Comet 17P/Holmes and Geminid meteor. 
Photo by Mila Zinkova/ Wikimedia Commons.


Η βροχή μετεωριτών Geminids (Διδυμίδες), που ήδη μπορούμε να παρατηρήσουμε, θα βρίσκεται στο αποκορύφωμα τη νύχτα της 13 (προς 14) Δεκεμβρίου.
Ονομάζονται έτσι γιατί φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό των Διδύμων (Gemini), δεν είναι όμως απαραίτητο να μπορεί κανείς να εντοπίσει τον αστερισμό για να παρακολουθήσει τους μετεωρίτες.

Το 2016 λοιπόν θα έχουμε κάποιο εμπόδιο
 στην παρατήρηση μας από το φως της Σελήνης. Ωστόσο, πολλοί από τους διάττοντες έχουν αρκετά έντονη λαμπρότητα, οπότε αν πετύχουμε κάποιον έντονο μπορεί να υπερνικήσει το φως της Σελήνης.

Η διαφορά
από τους δημοφιλείς Περσείδες είναι ότι οι Geminids μας συναντούν μέσα στον Δεκέμβριο, όπου στο Βόρειο Ημισφαίριο είμαστε στην καρδιά του χειμώνα και το κρύο είναι απαγορευτικό.



Για τους τολμηρούς πάντως, εφοδιαστείτε με κουβέρτες και ..τα μάτια σας!
Δεν χρειάζεται να έχετε κυάλια, αρκεί να αρχίσετε να κοιτάτε τον ουρανό κατά το βράδυ, μετά τις 9.

Το βασικό είναι να βρίσκεστε μακρυά από τα φώτα της πόλης - ιδανική η εξοχή.
Επειδή δε η σελήνη βρίσκεται στο πρώτο τέταρτο και θα έχει δύσει από νωρίς, το φως της δεν θα εμποδίσει την παρατήρηση.


Όσο για ιστορικά στοιχεία : οι Geminids παρατηρήθηκαν πρώτη φορά το 1862, η παρουσία τους είναι δηλαδή αρκετά πιο πρόσφατη από τους Λεοντίδες ή τους Περσείδες.
Καθώς οι περισσότερες βροχές μετεωριτών οφείλονται σε κομήτες, μετά τον αρχικό εντοπισμό τους οι επιστήμονες άρχισαν να ψάχνουν για τον κομήτη από όπου προέρχονται.

Μόλις το 1983 o IRAS (Infrared Astronomical Satellite)της NASA εντόπισε ένα περίεργο αντικείμενο που κινούταν στην ίδια τροχιά με τους μετεωρίτες.

Όμως το αντικείμενο τελικά αποδείχτηκε ότι είναι όχι κομήτης αλλά αστεροειδής.
Ο 3200 Phaethon βρίσκεται σε ελλειπτική τροχιά, σε απόσταση 0.15 AU από τον Ήλιο
Το πώς ακριβώς τμήματα του αστεροειδή μπορεί να μετατραπούν σε βροχή μετεωριτών δεν είναι ακόμα εντελώς ξεκάθαρο.


(Και για όποιον αντιγράψει χωρίς να αναφέρει πηγή.. μη ξεχάσετε να μας το εξηγήσετε με δικά σας λόγια μετά;)


Tuesday, November 15, 2016

17-18 Νοεμβρίου: Λεοντίδες

Credit & Copyright: Jerry Lodriguss



Έφτασε και πάλι το ετήσιο ραντεβού με ένα από τα πιο θεαματικά και αγαπημένα φαινόμενα που μπορούμε να παρατηρήσουμε στον νυχτερινό ουρανό:
Οι Λεοντίδες, η βροχή διαττόντων που παρατηρείται συνήθως στις 17/11 κάθε χρόνο και οφείλεται σε μια στενή αλλά μεγάλης πυκνότητας λωρίδα σκόνης που αφήνει ο Κομήτης Temple-Tuttle.
Ο Temple-Tuttle περνάει κοντά από τον Ήλιο μια φορά κάθε 33 χρόνια - για καλή μας τύχη, η τροχιά του διασταυρώνεται με αυτήν της Γης όταν η Γη βρίσκεται από την άλλη πλευρά του Ήλιου και έτσι δεν υπάρχει κίνδυνος σύγκρουσης.

Σε κάθε τέτοια διέλευση του ο κομήτης τροφοδοτεί με νέα σωματίδια την περιοχή από όπου περνάει, και καθώς αυτά εισέρχονται με πολύ μεγάλη ταχύτητα (70km/sec) στην Γήινη ατμόσφαιρα όποτε η Γη διασταυρωθεί μαζί τους, προκαλούν λάμψεις στον ουρανό.
Καθώς δε η λάμψη φαινεται να προέρχεται από τον αστερισμό του Λέοντα, ονομάζονται Λεοντίδες.
Έτσι, για να τους εντοπίσουμε αρκεί να θυμηθούμε να κοιτάξουμε για το "ανάποδο ερωτηματικό"




Για το 2016: Το φαινόμενο θα είναι ορατό κυρίως 2-3 ώρες πριν το ξημέρωμα της 17ης (και 18ης) Νοεμβρίου.
Η Σελήνη φέτος δεν θα μας διευκολύνει  στην παρατήρηση, καθώς θα βρίσκεται περίπου στο 82%.

Το peak μπορεί να φτάσει  τους 20 μετεωρίτες ανά ώρα.
Όπως ξέρουμε βέβαια, το να προβλέψει κανείς πόσο έντονο θα είναι το φαινόμενο, ουσιαστικά είναι αδύνατο γιατί δεν γνωρίζουμε πόσο πυκνό τμήμα της ουράς θα διασχίσουμε.
Σίγουρα δεν αναμένεται κάτι αντίστοιχο με το 2002, που είχαμε και πάνω από 1000 μετεωρίτες την ώρα.






Leonids and Leica
Credit - Copyright: Juan Carlos Casado and Isabel Graboleda

Η φωτογραφία αυτή έχει βγει στο ανατολικότερο σημείο της Ιβηρικής χερσονήσου, το Cape Creus, το 2002.
Η σκυλίτσα των ιδιοκτητών, διακρίνεται να χαζεύει και αυτή το θέαμα.
Το όνομα της, Leica.



*Καθώς, όπως είπαμε, η περίοδος τού Temple-Tuttle είναι 33 χρόνια, κάποιες χρονιές το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα έντονο.
Διαβάστε λοιπόν τι συνέβη τη νύχτα της 13ης Νοεμβρίου 1833, ή αλλιώς "The Night the Stars Fell".

[εδώ
και εδώ  -  links που όπως με πληροφόρησε αναγνώστης/ρια στα σχόλια δεν δουλεύουν πλέον, αλλά μην ανησυχείτε: φυσικά σας το ξαναβρήκα :) ]

Τέλος, αν το κρύο είναι (όπως σε μας εδώ) απαγορευτικό για να την βγάλετε στο μπαλκόνι, μπορείτε να ακούσετε τους μετεωρίτες:
λεπτομέρειες εδώ.


*Ζωντανή μετάδοση από το SLOOH: εδώ.







Tuesday, October 18, 2016

Orionids - I wish a falling star could fall forever?


Σχεδόν cliché ο στίχος, αλλά ευτυχώς το τραγούδι είναι από τα πολύ αγαπημένα. [Ταιριάζει και με το καλοκαιρινό φθινόπωρο που ζούμε φέτος (και ναι, εδώ περνάμε στο επόμενο τραγούδι, με τον Joe να υμνεί το été indien).]

Δεν έχετε παράπονο: Πόσο πιο κατάλληλη ατμόσφαιρα μπορεί να ζητήσει κανείς, για να απολαύσει μια βροχή διαττόντων; Αν και εδώ πρέπει να προσθέσω ότι φέτος έχουμε μια αίσθηση δροσιάς *αρκετά* πιο έντονη.
Με τη Σελήνη πάντως στο πρώτο τέταρτο, δεν θα υπάρχει ιδιαίτερος θόρυβος κατά την παρατήρηση.
Έτσι, μένει μόνο να ελπίσουμε σε αρκετή τύχη, γιατί την προσπάθεια εννοείται ότι την οφείλουμε :)



Orionid Meteors

Ωριωνίδες λοιπόν, μια βροχή διαττόντων που φαίνεται να προέρχονται από τον αστερισμό τού Ωρίωνα (εξ ου και η ονομασία). Το θέαμα μας χαρίζει ο Κομήτης τού Halley, ο οποίος αφού είχε δημιουργήσει τόσο ντόρο κατά το τελευταίο του πέρασμα από την γειτονιά μας το 1986, φρόντισε να αφήσει και το αναμνηστικό.
Τα κατάλοιπα της σκόνης αυτού του Κομήτη, καθώς αναφλέγονται κατά την είσοδο τους στην ατμόσφαιρα, μπορεί να δώσουν ως και 25 διάττοντες την ώρα.

Το φαινόμενο είναι ήδη ορατό από τις αρχές Οκτωβρίου αλλά κορυφώνεται κατά το τελευταίο δεκαήμερο του μήνα.
Μέγιστο αναμένεται να έχουμε προς τα ξημερώματα της Παρασκευής 21 Οκτωβρίου.
Αν τώρα δεν μπορείτε να φύγετε από τα φώτα της πόλης, η Slooh Space Camera όπως πάντα θα έχει ζωντανή κάλυψη.
Έτσι ή αλλιώς, είτε εντοπίσετε κάποιον κοσμικό κόκκο να αναφλέγεται είτε όχι, είναι μια καλή ευκαιρία για παρατήρηση.

Twinkle, little stars ;)


Wednesday, September 21, 2016

We are Seasons in the Sun -- #Fall-ing

(Το γνωστό ποστ που ξανασηκώνω κάθε χρόνο για την αλλαγή εποχής)

*Για να συνεχίσω λοιπόν τα προχθεσινά περί Iσημερίας, σήμερα  22 Σεπτεμβρίου και ώρα 14:21 UTC (17:21 ώρα Ελλάδος) είναι σύμφωνα με την Αστρονομία η αρχή του Φθινοπώρου.
Κάτι που πολλές φορές δημιουργεί σύγχυση σε σχέση με τις εποχές όπως τις ξέρουμε.



Και αυτό οφείλεται στο τι ακριβώς εννοούμε λέγοντας εποχές.
Στο αστρονομικό έτος οι εποχές ορίζονται από τις Iσημερίες και ταHηλιοστάσια.
Ενώ, λόγω της ελλειπτικής τροχιάς της Γης, δεν είναι ίσης διάρκειας μεταξύ τους αλλά υπάρχει κάποια διαφορά 1-2 ημερών.

Από μετεωρολογικής όμως άποψης, επικρατεί ο γνωστός διαχωρισμός των εποχών ανά τρίμηνο, ο οποίος και γενικώς συμφωνεί με τα στατιστικά δεδομένα που έχουμε για τις θερμοκρασίες. (Τουλάχιστον εξαιρώντας τις μεγάλες αποκλίσεις που παρατηρούνται τα τελευταία χρόνια και μάς κάνουν να μιλάμε για τις κλιματικές αλλαγές.)


Η εναλλαγή των εποχών, όπως ξέρουμε οφείλεται στην κλίση 23.5 μοιρών του άξονα της Γης σε σχέση με το επίπεδο της τροχιάς της. Με αποτέλεσμα, το ημισφαίριο το οποίο έχει κλίση προς τον Ήλιο να δέχεται μεγαλύτερα ποσά ηλιακής ενέργειας, η οποία και οδηγεί σε μεγαλύτερες θερμοκρασίες.


Image: Wikimedia Commons

Από μια απλή ματιά στο σχήμα φαίνεται καθαρά ότι το ποσό ηλιακής ενέργειας εξαρτάται και από το γεωγραφικό πλάτος στο οποίο βρισκόμαστε. Γι΄αυτό και σε τροπικές περιοχές δεν μιλάμε για τις γνωστές 4 εποχές του χρόνου, αλλά συνήθως για δύο εποχές, αυτή των μουσώνων (βροχερή περίοδος) και της ξηρασίας, καθώς η διάκριση δεν είναι τόσο σαφής.
Συνοπτικά στο animation (NASA) που ακολουθεί.






*Επειδή όμως και οι διάφοροι λαοί έχουν τις παραδόσεις τους που κρατάνε αιώνες, ιδού ένα ωραίο πινακάκι για τις
εποχές όπως τις διαχωρίζουν οι Αβορίγινες, οι ιθαγενείς δηλαδή κάτοικοι της Αυστραλίας.
Οι Αβορίγινες, πολύ σοφά, διαχώρισαν τις εποχές σύμφωνα με τις αλλαγές που παρατηρούσαν γύρω τους στην φύση και στα ζώα.
Άλλα ενδιαφέροντα, στο Old Farmer's Almanac.

Από το spaceballz, It's all part of my autumn almanac. :)






 

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivative Works 2.5 License.