Tuesday, July 31, 2007

Το Veil Nebula από το Hubble

Image Credit: NASA/ESA/Hubble Heritage/(STScI/AURA)-ESA/
Hubble Collaboration /Digitized Sky Survey 2


Το Veil Nebula στον Κύκνο είναι τo υπόλοιπο μιας έκρηξης supernova που σημειώθηκε 5 με 10,000 χρόνια πριν.
Το Hubble λοιπόν μάς χάρισε αυτές τις πολύ όμορφες εικόνες, που δείχνουν ό,τι απέμεινε από κάποιο άστρο του Γαλαξία μας, και του οποίου το (θεαματικό) τέλος εκτιμάται ότι παρατήρησαν και αρχαίοι πολιτισμοί.


Οι χρωματιστές λάμψεις και οι εντυπωσιακοί σχηματισμοί αερίων που παρατηρούμε οφείλονται στην αντίδραση του γειτονικού διαστρικού υλικού με το κύμα κλονισμού που το συναντά.


Image Credit: NASA/ESA/Hubble Heritage/(STScI/AURA)-ESA/
Hubble Collaboration/Digitized Sky Survey 2



Τα διαφορετικά χρώματα τώρα δείχνουν και εκπομπές από διαφορετικά στοιχεία, το μπλε δηλαδή είναι οξυγόνο, το πράσινο θείο και το κόκκινο υδρογόνο.
Όπως χαρακτηριστικά γράφει και η ESA:
The green in the grass and the red of our blood are indeed the colours of stardust.


Image Credit: NASA/ESA/Hubble Heritage/(STScI/AURA)-ESA/
Hubble Collaboration/Digitized Sky Survey 2


H NASA δοκιμάζει robots στην Αρκτική

Κι ενώ εμείς βράζουμε, εκεί στον παγωμένο βορά η NASA ξεκίνησε να δοκιμάζει στην Αρκτική δυο robots, τα οποία προορίζονται αργότερα να εξερευνήσουν την Σελήνη ή και τον Άρη.
Τα K10 Black και Red είναι τα πρώτα αυτόνομα robots τα οποία θα στείλει η NASA στην Σελήνη και διαθέτουν 3D laser scanners αλλά και radar με δυνατότητα χαρτογράφησης του υπεδάφους (που θα είναι και από τα κύρια καθήκοντα της αποστολής).


Οι εξερευνήσεις διεξάγονται σε έναν κρατήρα (Haughton Crater) στον Αρκτικό Κύκλο, και θα διαρκέσουν ως τις 31 Ιουλίου. Ο κρατήρας αυτός έχει αρκετές γεωγραφικές ομοιότητες με τον Shackleton Crater στον Νότιο Πόλο της Σελήνης.
Άλλωστε οι αντίξοες συνθήκες της Αρκτικής θεωρούνται ιδανικές για τις δοκιμές.


Monday, July 30, 2007

Όλα έτοιμα για το Phoenix

Εν μέσω των διαφόρων ρεπορτάζ και ερευνών για το θέμα του σαμποτάζ σε PC του Endeavor αλλά και την γνωστή ιστορία με την κατανάλωση αλκοόλ πριν το liftoff, κι ενώ το θέμα απασχολεί και το Κογκρέσσο, η είδηση της επόμενης εβδομάδας θα προέρχεται και πάλι από τον εκτός γραφείων χώρο και το Cape Canaveral:

την Παρασκευή καλώς εχόντων των πραγμάτων ξεκινάει το μεγάλο ταξίδι του Phoenix. Μεγάλο ίσως όχι τόσο σε διάρκεια, καθώς το κάτι λιγότερο από ένας χρόνος είναι πολύ μικρότερος από αποστολές όπως New Horizons, Messenger κλπ.
Αλλά σίγουρα μεγάλης σημασίας, μια που θα είναι η πρώτη φορά που όχημα θα βρεθεί κοντά στις παγωμένες πολικές περιοχές, σε πλάτος 70 μοιρών.
Και, όπως είπαμε αρκετές φορές, η μεγάλη ερώτηση που θα προσπαθήσει να απαντήσει είναι το αν υπάρχει η δυνατότητα να κατοικηθεί ο Κόκκινος Πλανήτης ή αν υπήρξε ποτέ.

Σε περίπτωση τώρα που κάτι πάει στραβά, πχ ο καιρός στην Γη, η η συνεχιζόμενη καταιγίδα στον Άρη (που είναι και το κύριο πιθανό εμπόδιο) το χρονικό παράθυρο είναι γύρω στις 3 εβδομάδες.
Μιλώντας για την καταιγίδα, τα δυο οχήματα που βρίσκονται στον Άρη εξακολουθούν να είναι σε λειτουργία, έστω και ιδιαίτερα μειωμένη και μάλιστα το Opportunity έστειλε και κάποιο report προχθες.

Γυρνώντας στο Phoenix, εκτός από όλα τα όργανα που κουβαλάει, θα έχει και το περίφημο Visions of Mars, με μηνύματα για τους μελλοντικούς κατοίκους του πλανήτη (ίσως μια φωτογραφία του πώς καταντήσαμε την Γη ήταν το πιο εύγλωττο μήνυμα αλλά ας μη γινόμαστε τόσο κυνικοί).
Και, όσο αφορά στην κάθοδο: μετά από αρκετές δοκιμές και σχετική μελέτη, αποφασίστηκε να ληφθεί μία και μόνο φωτογραφία κατά την φάση της καθόδου, από το MARDI (Mars Descent Imager).

Ραντεβού με το NASATV την Παρασκευή λοιπόν.


Sunday, July 29, 2007

ashes to ashes/life on mars


Μιλώντας για τα τραγούδια του Bowie στο προηγούμενο post, μια είδηση για τους φανς του Life On Mars:
Πρώτες φωτό από το ashes to ashes, φυσικά στο myspace.

Do you remember a guy thats been
In such an early song..


*Ό,τι καλύτερο για το μεσημέρι, μια που ακόμα και η βόλτα στο Ύδραμα τέτοια μέρα δεν μάς δρόσισε (καλά, ως γνωστόν εμένα μόνο μια βόλτα με δροσίζει, κατά τα άλλα η Αγία Βαρβάρα μια χαρούλα είναι - φωτό με τις πάπιες και τα γεφυράκια εδώ/ στο sidebar, την ώρα που φωτογραφίζω τις πάπιες και τα γεφυράκια).

Μια που έπιασα την γενική κουβέντα: με τα πολλά βρήκα και widget για τον KCRW και μάλιστα με το now playing, αλλά όπως μόλις είδα μάλλον έχει κολλήσει η επικοινωνία με τον server τους και δεν ενημέρωνε.
Τέλος πάντων, αφήνω το λινκ για το site όπου έχει όλα τα URL's για τα streams σε real, mp3, asx.


Όσο για τον ουρανό, σήμερα είναι το peak των δ- Υδροχοΐδων (Delta Aquarids) αλλά το φως της Πανσελήνου θα τους καλύψει οπότε θα αρκεστούμε στις φεγγαράδες.
Οι Delta Aquarids, εντοπίστηκαν πρώτη φορά στα 1870 αλλά πάντως είναι καλύτερα ορατοί από το Νότιο Ημισφαίριο. Δεν είναι εντελώς ξεκαθαρισμένο από ποιο σώμα προέρχονται, και πιθανότερος υποψήφιος είναι ο 96P/Machholz
.
(*το οποίο Machholz είναι βέβαια το όνομα του αστρονόμου που ανακάλυψε τον κομήτη το 1986, αλλά αν το μεταφράσει κανείς κατά λέξη σημαίνει κάνε ξύλο ή κάτι τέτοιο, στα αγγλικά ας πούμε θα ήταν makewood).

Όσο για διάττοντες, υπομονή και τον Αύγουστο έχουμε Περσείδες (νομίζω και ότι το blog κοντεύει πια να κλείσει χρόνο οπότε κάποια τέτοια ποστ θα τα έχω ήδη σηκώσει από πέρυσι.. ήταν ένας εποικοδομητικός χρόνος μπορώ να πω).





Saturday, July 28, 2007

Πανόραμα του Τιτάνα

Και μετά από αρκετό καιρό δόθηκε στην δημοσιότητα το δεύτερο από μια σειρά τεσσάρων σετ, με φωτογραφίες που καλύπτουν μια μεγάλη λωρίδα της επιφάνειας του Τιτάνα.
Έτσι μπορούμε να διακρίνουμε πολύ καλύτερα την σταδιακή διαφοροποίηση στην μορφολογία του εδάφους.
Tο μωσαϊκό δημιουργήθηκε από τις παρατηρήσεις της 10ης Απριλίου 2007.


Image Credit: NASA/JPL


Η περιοχή που καλύπτεται ξεκινάει από τις 20 μοίρες νότια 37 ανατολικά, συνεχίζοντας περίπου προς τα βόρεια-βορειοανατολικά. Παρά το ότι φαίνεται να διανύει ευθεία, η διαδρομή καμπυλώνει ελαφρώς προς τα ανατολικά ώσπου να φτάσει 80 μοίρες βόρεια και 300 δυτικά ενώ στην συνέχεια στρέφεται νότια και σταματάει στις 51 μοίρες βόρεια 213 δυτικά.
Το πλάτος της διαδρομής κυμαίνεται από 200km (στο κέντρο) έως 500km στα άκρα, με μήκος μεγαλύτερο από 6,700km.

Ξεκινώντας κάτω αριστερά διακρίνουμε τα σκούρα χαρακτηριστικά που θεωρήθηκαν ότι είναι λόφοι, κοντά στα οποία παρατηρούνται πιο φωτεινά χαρακτηριστικά που φαίνεται να βρίσκονται ψηλότερα. Οι λόφοι κατά περίπτωση φαίνεται να παρουσιάζουν καμπή γύρω από τα φωτεινά χαρακτηριστικά ή να τα ακολουθούν ανηφορικά.
Μάλιστα, σε παλιότερα σετ έχει παρατηρηθεί ένα παρόμοιο χαρακτηριστικό που μοιάζει με τριαντάφυλλο.


Image Credit: NASA/JPL


Περίπου στο ένα τρίτο της διαδρομής οι λόφοι λιγοστεύουν ώσπου εξαφανίζονται και στην θέση τους παρατηρούνται πιο γραμμικά χαρακτηριστικά. Κάποια από αυτά έχουν στρογγυλεμένες και φωτεινές άκρες, όπως οι ροές λάβας στην Γη.
Ακριβώς μετά το μέσο, βρίσκουμε αρκετά επίπεδα εδάφη με δομές που και πάλι μοιάζουν σε γραμμές ροών ενώ ακολουθούν λάκκοι ημικυκλικού έως ακανόνιστου σχήματος. Θεωρείται πως πρόκειται για αποξηραμένες λίμνες ή ηφαιστειακούς κρατήρες.


Τελικά συναντάμε τις περίφημες λίμνες στο βορειότερο σημείο, το οποίο και έχει καλύψει και το προηγούμενο σετ δίνοντάς μας έτσι την ευκαιρία να το παρατηρήσουμε από διαφορετικές όψεις.


Image Credit: NASA/JPL


Οι λίμνες πιστεύεται ότι είναι γεμάτες από έναν συνδυασμό μεθανίου και αιθανίου, και έχουν σύνθετες ακτογραμμές που συχνά περιλαμβάνουν και κανάλια.
Μερικά από αυτά τα κανάλια έχουν καλά αναπτυγμένα παραποτάμια συστήματα και καλύπτουν χιλιάδες τετραγωνικών χλμ της γύρω περιοχής.
Οι λίμνες, όπως έχουμε δει και σε άλλα μωσαϊκά παλιότερα, φαίνεται να συνδέονται μεταξύ τους και πιθανόν να αποτελούν μέρος μιας μεγαλύτερης θάλασσας.
Πιο φωτεινές περιοχές μέσα στις λίμνες μπορεί να αντιπροσωπεύουν τον βυθό της λίμνης (καθώς στα 2cm του ραντάρ το υγρό πιθανό να είναι διαφανές για αρκετές δεκάδες μέτρων επιτρέποντας την αντανάκλαση από τον βυθό της λίμνης).


Έτσι, μετά από τον "διπλανό" μας πλανήτη Άρη, και ο δορυφόρος του Κρόνου Τιτάνας αρχίζει και μάς γίνεται αρκετά οικείος, τουλάχιστον μέσα από φωτογραφικές περιηγήσεις. Είναι εντυπωσιακή και στις δυο περιπτώσεις η ομοιότητα αλλά και η διαφορά με τον δικό μας πλανήτη, καθώς και ο Τιτάνας θεωρείται ότι έχει ατμόσφαιρα που μοιάζει πολύ με της νεαρής Γης αλλά και ο Άρης διέθετε κάποτε το απαραίτητο για την ζωή (για εμάς τουλάχιστον) νερό.
Πόσο διαφορετική λοιπόν θα ήταν η εικόνα αν οι λίμνες στον Τιτάνα αντί για μεθάνιο είχαν νερό, αν ο Άρης αντί για αποξηραμένα κανάλια είχε ποτάμια.
Και εδώ είναι το σημείο που αναγκαστικά έρχονται στο μυαλό τα λόγια του Sagan, "we are all star-stuff" (ή και του Moby).


AGN σε απομακρυσμένα σμήνη γαλαξιών



Στην απεικόνιση βλέπουμε ένα AGN (Active Galactic Nucleus, Ενεργός Γαλαξιακός Πυρήνας σε μετάφραση), μια περιοχή στο κέντρο ενός γαλαξία (Active Galaxy) που έχει ιδιαίτερα υψηλή λαμπρότητα, σε σχέση με τον υπόλοιπο γαλαξία.
Το πιο σύνηθες μοντέλο θωρεί ότι πρόκειται για μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα και στην εικόνα φαίνεται ακριβώς ο δίσκος καυτού αερίου που περιστρέφεται περνώντας μέσα από μια κεντρική μαύρη τρύπα, η οποία περιβάλλεται από έναν τόρο πιο κρύου αερίου και σκόνης.
Και βέβαια αυτό το αέριο τροφοδοτεί την μαύρη τρύπα και οδηγεί στις πολύ ισχυρές εκπομπές ενέργειας.

Πιστεύεται ότι σε παλαιότερα στάδια στην ιστορία του Σύμπαντος οι γαλαξίες σε σμήνη γαλαξιών περιείχαν πολύ περισσότερο αέριο από ο,τι οι γαλαξίες σε σμήνη σήμερα. Σαν αποτέλεσμα, οι μαύρες τρύπες θα μπορούσαν να μεγαλώνουν πολύ πιο γρήγορα.

Κάτι που ήρθε να επιβεβαιώσει το Chandra, με το οποίο παρατηρήθηκαν 4 σμήνη γαλαξιών σε μια εποχή όπου το Σύμπαν είχε το 58% της σημερινής του ηλικίας. Αντίστοιχα παλιότερα είχαν παρατηρηθεί σμήνη γαλαξιών στο 82% της σημερινής ηλικίας του Σύμπαντος. Διαπιστώθηκε λοιπόν ότι τα πιο απομακρυσμένα σμήνη περιείχαν περίπου 20 φορές περισσότερα AGN από τα πιο κοντινά.

Στις φωτογραφίες βλέπουμε δυο από τα μακρυνά σμήνη, τα CL 0542-4100 και CL 0848.6+4453.
Το κόκκινο αντιστοιχεί σε ακτίνες Χ χαμηλής ενέργειας και το μπλε σε υψηλής, ενώ οι άσπροι κύκλοι δηλώνουν τα AGN που εντοπίστηκαν.

CL 0542-4100



CL 0848.6+4453
Image Credits: NASA/CXC/Ohio State Univ./J.Eastman et al



Friday, July 27, 2007

Τα νέα τού blog

Με μεγάλη μου χαρά ανακοινώνω ότι από σήμερα συμμετέχω και στο blog "Whispering Planet", όπου πλέον θα αναρτώ τα σχετικά με το περιβάλλον (της Γης, χου χου χου, να μην ξεχνιόμαστε). Έτσι, το spaceballz θα συνεχίσει ακάθεκτο το ταξίδι του στο Διάστημα, ασχολούμενο με τα ανάλογα θέματα και φυσικά με μερικά Μαθηματικά αφιερώματα μια που άλλωστε τα Μαθηματικά είναι και η κοινή διαγαλαξιακή γλώσσα.
(Ω ναι, παρά τους καύσωνες, τους εορτασμούς και το γενικό καλοκαιρινό κλίμα, οι μεγάλες αγάπες δεν ξεθυμαίνουν και παραμένουμε πάντα προσηλωμένοι σε κάποιες σταθερές.)

Κατά τα άλλα, καταβάλλω φιλότιμες προσπάθειες να κρατώ το sidebar φορτωμένο, με τελευταία προσθήκη το tool για μετατροπή ανάμεσα σε μονάδες διαφόρων συστημάτων (αν κάποιος το χρειάζεται πραγματικά πάντως, υπάρχει σε widget για το Google Desktop και υποθέτω για το Yahoo και όλες τις σχετικές πλατφόρμες).
Θα μείνει λίγο ακόμα ώσπου να ξαναβάλω μουσική, πάντοτε βέβαια με το autoplay off.


What shall we do with a drunken astronaut!!

Προχθές θυμόμουν το γνωστό τραγούδι με τον drunken sailor, αλλά υπάρχουν και χειρότερα:
γιατί καλά το don't drink and derive ή έστω drive, αλλά σκέψου να drink and fly!
Σύμφωνα λοιπόν με άρθρο του Aviation Week, σε τουλάχιστον δυο περιπτώσεις αστροναύτες της NASA πήραν το ΟΚ και ταξίδεψαν στο Διάστημα, ενώ είχαν βρεθεί να μην είναι σε κατάσταση να πετάξουν, λόγω κατανάλωσης αλκοόλ.
Φυσικά η είδηση αναμεταδίδεται από όλα τα μμε, και η NASA ερευνά.

Εμείς οι φίλοι και υποστηρικτές της προσπάθειας του ανθρώπου να κατακτήσει το αχανές Διάστημα (..), απαιτούμε τώρα την συνταγή από το super space coctail, που δικαίως θα μπορεί να ισχυριστεί ότι σε απογειώνει.
Cheers!


Thursday, July 26, 2007

Esperia και ο πρώτος Ιταλός αστροναύτης στον ISS

O Paolo Nespoli είναι ο Ιταλός Αστροναύτης που θα ταξιδέψει στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό τον Οκτώβριο, με την αποστολή STS-120. Προχθές λοιπόν η ευρωπαϊκή ESA και η ιταλική ASI ανακοίνωσαν το όνομα και το logo της αποστολής.



Esperia Mission - το logo


Esperia, από το αρχαίο ελληνικό όνομα για την Ιταλική χερσόνησο.
Μια επιλογή που θέλει να τονίσει το ευρωπαϊκό πνεύμα της αποστολής, καθώς εκτός από το Ιταλικής κατασκευής Node 2η ASI θα συμμετέχει ενεργά και στον τομέα της τεχνολογίας.

Την ίδια ώρα από τις Η.Π.Α. εξακολουθούμε να ακούμε προβληματισμούς για το μέλλον του ISS (για να μην υπάρξειπαρεξήγηση, μιλάμε για προβληματισμούς από επιστήμονες, και όχι για επίσημες θέσεις μέχρι στιγμής).
Ο λόγος, η απόσυρση των διαστημικών λεωφορείων το 2010 και κατά πόσο τα εμπορικά διαστημικά οχήματα θα είναι σε θέση να καλύψουν το κενό, σε συνδυασμό φυσικά με τα ATV της ESA.

Το ATV πάντως αυτήν την στιγμή πλέει σε πελάγη και ωκεανούς, καθώς από την Παρασκευή έχει αφήσει το Rotterdam και σε λίγες μέρες αναμένεται να φτάσει στο Ευρωπαϊκό αεροδρόμιο Kourou, στην Γαλλική Γουιάνα (εννοείται σε τμήματα).


Όσο για τον ISS, οι προετοιμασίες προχωράνε για την επόμενη αποστολή που θα μεταφέρει πλήρωμα και μηχανήματα, την STS-118. Ξεκίνησαν λοιπόν και οι έλεγχοι ετοιμότητας πτήσης για το Endeavour, που είναι προγραμματισμένο να αναχωρήσει στις 7 Αυγούστου.


: )

Δύο αστεροειδείς θα βρεθούν σήμερα στην κοντινότερη απόσταση από την Γη - που πάντως είναι καπου 1.45AU, δηλαδή αρκετά πέρα και από τον Άρη:

Ο αστεροειδής 4238 Audrey και ο αστεροειδής 7032 Hitchcock - αν στην θέση του ήταν ο αστεροειδής 9342 Cary (1.6AU στις 27 Φεβρουαρίου) θα μπορούσαμε να απολαύσουμε το charade in the skies:)
(Ναι, ονομάστηκαν έτσι προς τιμήν των Audrey Hepburn, Alfred Hitchcock, Cary Grant αντίστοιχα.)
Ok, δεν έχω ιδιαίτερο παράπονο!


Wednesday, July 25, 2007

Το τέλος του 23ου ηλιακού κύκλου?

Και καθώς βρισκόμαστε για άλλη μια φορά εν μέσω καύσωνα από την μια, καταιγισμό ειδήσεων σχετικά με το global warming από την άλλη, η NASA έρχεται να μάς δώσει τροφή για νέους προβληματισμούς:

Πολύ πιθανό, λένε, ο Ήλιος μας να βρίσκεται κοντά στο τέλος του 11ετούς ηλιακού κύκλου που διανύει, και που είναι ο 23ος.
Και αυτό γιατί παρατηρείται σχεδόν παντελής έλλειψη κηλίδων, κάτι που δείχνει ότι ο Ήλιος μπορεί να έχει φτάσει στο ηλιακό ελάχιστο. Αυτό που αναμένουν τώρα οι επιστήμονες είναι να εμφανιστεί η πρώτη κηλίδα του νέου κύκλου.


Η πιο πρόσφατη φωτογραφία του Ήλιου από το SOHO
Image Credits: SOHO (ESA & NASA)


Ο 11ετής ηλιακός κύκλος χαρακτηρίζεται από δύο άκρες τιμές: το ηλιακό ελάχιστο και το ηλιακό μέγιστο.

Ηλιακό ελάχιστο είναι η περίοδος με την λιγότερη ηλιακή δραστηριότητα, κατά την οποία οι ηλιακές κηλίδες καθώς και οι ηλιακές εκλάμψεις ελαχιστοποιούνται.
Μάλιστα, πολλές φορές δεν εμφανίζονται επί αρκετές ημέρες.
Όταν οι κηλίδες αρχίζουν να παρατηρούνται ξανά, είναι ένδειξη για την έναρξη μιας νέας περιόδου με αυξημένη ηλιακή δραστηριότητα, που καθώς φτάνουμε το ηλιακό μέγιστο γίνεται εξαιρετικά έντονη.
Και φυσικά τις επιπτώσεις καταλαβαίνουμε και εδώ στην Γη, με την εμφάνιση γεωμαγνητικών καταιγίδων που προκαλούν σοβαρά προβλήματα στις επικοινωνίες, τους δορυφόρους και ανάμεσα σε άλλα στο GPS (αναλυτικά εδώ).

Οι ηλιακές κηλίδες παρατηρήθηκαν για πρώτη φορά από τον Γαλιλαίο το 1610, λίγο αφότου παρατήρησε τον ήλιο με το καινούριο του τηλεσκόπιο.
Καθημερινές παρατηρήσεις ξεκίνησαν το 1749 στο παρατηρητήριο της Ζυρίχης ενώ συνεχή παρακολούθηση του φαινομένου είχαμε από το Greenwich από το 1874.
Οι παρατηρήσεις αυτές αφορούν στο μέγεθος, τις θέσεις και τον αριθμό των ηλιακών κηλίδων και έτσι ξεκίνησε και το πρώτο "butterfly diagram":
οι θέσεις των ηλιακών κηλίδων δεν εμφανίζονται τυχαία στην επιφάνειά του, αλλά είναι συγκεντρωμένες σε δυο ζώνες γεωγραφικού πλάτους, εκατέρωθεν του Ισημερινού. Αρχικά εμφανίζονται σε μεσαία πλάτη, και κινούνται προς τον Ισημερινό καθώς ο κάθε κύκλος εξελίσσεται.


Courtesy of NASA's Marshall Space Flight Center


Σύμφωνα με το ΝΟΑΑ, ο επόμενος ηλιακός κύκλος αναμένεται να ξεκινήσει τον Μάρτιο του 2008 και να φτάσει στο μέγιστο τέλη του 2011 με μέσα του 2012.


Tuesday, July 24, 2007

Πλανήτες με 4 άστρα?

Στο δικό μας πλανητικό σύστημα, έχουμε ένα άστρο, τον Ήλιο. Ωστόσο νέα έρευνα που προκύπτει από δεδομένα του Spitzer θεωρεί πιθανή ύπαρξη πλανητών σε συστήματα με 4 άστρα.

Με την βοήθεια του Spitzer μελετήθηκε το σύστημα HD 98800 το οποίο αποτελείται από δυο ζεύγη άστρων (τα οποία βρίσκονται σε απόσταση 50 AU το ένα από το άλλο).
Πιο συγκεκριμένα, μελετήθηκε ο δίσκος σκόνης ο οποίος περιβάλλει το ένα από τα δυο ζεύγη (HD 98800B). Αυτό που παρατήρησαν οι αστρονόμοι είναι πως ο δίσκος δεν είναι ενιαίος αλλά έχει ενδιάμεσα κενά, τα οποία θα μπορούσαν να οφείλονται σε βαρυτικές σχέσεις μεταξύ των 4 άστρων ή να είναι ένδειξη σχηματισμού πλανητών.


Image: NASA/JPL-Caltech/T. Pyle (SSC)

Στην απεικόνιση βλέπουμε την αναπαράσταση του συστήματος, με τις δυο ζώνες που περιβάλλουν το ζεύγος σύμφωνα με τους αστρονόμους:
Η μια βρίσκεται σις 5.9 AU από το ζεύγος (περίπου η απόσταση του Δία από τον Ήλιο) και αποτελείται πιθανώς από αστεροειδείς και κομήτες. Η άλλη βρίσκεται σε απόσταση 1.5 με 2 AU, περίπου όση η απόσταση του Άρη από τον Ήλιο και αποτελείται από λεπτούς κόκκους σκόνης.

Το HD 98800 έχει ηλικία περίπου 10 εκ. έτη και βρίσκεται σε απόσταση 150 ετών.


*Και το σχετικό PDF



Dione

Image Credit: NASA/JPL/Space Science Institute

Τελικά τις πιο artistic φωτό τις βλέπουμε από τον Κρόνο..


Εντοπίστηκε νέος αστεροειδής, που συνοδεύει τον Άρη

Ένας νέος αστεροειδής, ο 2007 NS2, ανακαλύφθηκε από αστρονόμους στη Νότια Ισπανία στις 16 Ιουλίου.
Ο αστεροειδής εκτιμάται ότι έχει πλάτος 1 Km και συνοδεύει τον Άρη στην κίνηση του γύρω από τον Ήλιο. Βρίσκεται στο σημείο L5 (Lagrange Point) και το μοιράζεται με άλλα δυο σώματα, ενώ ένα τέταρτο βρίσκεται στο L4.
Τα σώματα τα οποία κινούνται μεταξύ των σημείων Lagrange L4 και L5 παραμένουν εκεί εξαιτίας των συνδυασμένων βαρυτικών δυνάμεων του πλανήτη και του Ήλιου.

Μετά τον εντοπισμό του αστεροειδή, οι επιστήμονες τον διέκριναν και σε παλαιότερες φωτογραφίες (LINEAR) και έτσι μπόρεσαν να υπολογίσουν την τροχιά του με μεγαλύτερη ακρίβεια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ενώ ο Άρης έχει 4 τέτοιους "συνοδούς" (Trojans), ο Δίας διαθέτει 2200.
Ενώ η Γη δεν γνωρίζουμε να διαθέτει, σε αυτά τα σημεία . Υπάρχουν βέβαια αντικείμενα των οποίων οι τροχιές πλησιάζουν την δική μας και όπως είναι γνωστό είναι ανάμεσα στα Near Earth Objects (NEO) που απασχολούν τους επιστήμονες.
Ο νέος αστεροειδής έχει προστεθεί στην σχετική λίστα Trojans του Άρη.


Sunday, July 22, 2007

Aldebaran

Ο Aldebaran ή Alpha Tauri βρίσκεται σε απόσταση περίπου 68 ετών φωτός, κοντά στον Αστερισμό του Ταύρου, και στο σμήνος των Υάδων, την ομάδα άστρων που σχηματίζουν το κεφάλι του Ταύρου.





Αν και φαίνεται να αποτελεί μέλος των Υάδων, στην πραγματικότητα βρίσκεται πολύ πιο κοντά στην Γη, και σε αναπαραστάσεις αντιπροσωπεύει το μάτι του Ταύρου.
Το όνομά του προέρχεται από το αραβικό Al Dabaran, δηλαδή "αυτός που ακολουθεί", καθώς φαίνεται να ακολουθεί τις Πλειάδες στον νυχτερινό ουρανό.

Πρόκειται για έναν γίγαντα πορτοκαλί χρώματος, που έχει εξαντλήσει το υδρογόνο του και έχει αφήσει την κύρια ακολουθία.
Το 1997 διατυπώθηκε η άποψη ότι πιθανόν να έχει και (πολύ μικρότερο) συνοδό άστρο, που θα πρέπει να είναι καφέ νάνος. Αν αυτό ευσταθεί, τότε είναι απίθανο να έχουν προλάβει να δημιουργηθούν πλανήτες όμοιοι με την Γη στην "ζώνη νερού" του άστρου.

Είναι το 13ο λαμπρότερο άστρο στον νυχτερινό ουρανό της Γης, και εντοπίζεται προεκτείνοντας τα 3 άστρα της Ζώνης του Ωρίωνα προς Βορρά.
Μάλιστα στις 24 του μηνός, θα βρίσκεται κοντά στον Άρη γύρω στα 30 λεπτά πριν την Ανατολή του Ήλιου.

Τα χαρακτηριστικά και η θέση του είχαν καταγραφεί από τους Αθηναίους το 510μΧ, αλλά τον 17ο αιώνα ο Edmund Halley ανακάλυψε ότι η θέση του διέφερε από αυτήν που έδιναν οι Αθηναίοι. Αυτό ήταν αφορμή να συγκρίνει τις θέσεις και άλλων αστέρων και να διαπιστώσει ότι και αυτές είχαν αλλάξει.
Έτσι, ανακάλυψε την αρχή της ιδίας κίνησης, η οποία προκύπτει από την μετατόπιση του αστέρα σε σχέση με τον Ήλιο και το Ηλιακό Σύστημα.


"twinkle, twinkle, little star"
Και μια φωτογραφία από το Cassini (2006) που δείχνει τον Aldebaran πίσω από τους δακτυλίους του Κρόνου και το Encke Gap.
Image credit: NASA/JPL/SSI




Saturday, July 21, 2007

as time goes by

Επιτραπέζιο Ηλιακό Ρολόι



Time slips by like grains of sand.
-- Rory Gallagher

The only reason for time is so that everything doesn't happen at once.
-- Albert Einstein

Time is but the stream I go a-fishing in.
-- Henry David Thoreau

O χρόνος μπορώ να πω ότι δεν με απασχόλησε ποτέ ιδιαίτερα σε τέτοιο επίπεδο, άλλωστε είναι γνωστό ότι δεν είμαι φαν της φιλοσοφίας.
Αντίθετα τα γενέθλια μου πάντα με απασχολούσαν και ήταν ένα πολύ σημαντικό γεγονός. Με κάποιες δόσεις προεόρτιας βαθιάς περισυλλογής και μεγαλύτερες δόσεις μουσικοχορευτικού στην συνέχεια.
Φέτος, καθώς πλησιάζουν σε μερικές μέρες, είναι πρώτη χρονιά που μπαίνω στον πειρασμό να μείνω στην βαθιά περισυλλογή (έχω αντικειμενικά περισσότερους λόγους από ποτέ άλλοτε). Κάτι σε it's my party and I'll cry if I want to.
Αλλά όπως είπε (και πάλι) ο Thoreau

As if you could kill time without injuring eternity.




O.S.T:


* David Bowie - Changes
* Coldplay - Clocks
* Simply Red - Sunrise
* Billy Joel - The Longest Time


Εικόνες από την καταιγίδα στον Άρη

Image credit: NASA/JPL-Caltech/Cornell


Η φωτογραφία έχει υποστεί μια μικρή επεξεργασία στο χρώμα, αλλά δείχνει καθαρά το πόσο σκοτείνιασε η ατμόσφαιρα τις τελευταίες μέρες, από τότε περίπου που ξεκίνησε η γνωστή καταιγίδα σκόνης η οποία συνεχίζει ακόμα και σήμερα.
Συγεκριμένα, καλύπτει ένα διάστημα 30 sols, με πρώτη την sol 1205 που αντιστοιχεί στις 14 Ιουνίου 2007.
Το ελληνικό τ σημαίνει ατμοσφαιρική αδιαφάνεια και φυσικά όσο μικρότερο είναι τόσο πιο διαυγής είναι η ατμόσφαιρα, ενώ όσο αυξάνει φαίνεται και πόσο σκοτεινιάζει.
Η περιοχή που βλέπουμε βρίσκεται στα νοτιοδυτικά του Opportunity.

To οποίο Opportunity έλαβε ήδη οδηγίες να διακόψει την επικοινωνία με την Γη, ως μια ύστατη προσπάθεια εξοικονόμησης ενέργειας. Αυτό που θεωρείται πιθανότερο αυτήν την στιγμή, είναι τελικά να υποστεί μόνιμη βλάβη το ένα ή και τα δυο οχήματα εξαιτίας της καταιγίδας. Κάτι βέβαια το οποίο θα διαπιστωθεί αφού πρώτα καθαρίσει η ατμόσφαιρα.


*και ένας ανεμοστρόβιλος στην περιοχή Hellas Planitia

Image Credit: NASA/JPL/University of Arizona


Friday, July 20, 2007

True Blue





Στην φωτογραφία του Hubble βλέπουμε τον δίσκο σκόνης γύρω από το νεαρό άστρο HD 15115.

Ο κύκλος και η ράβδος γκρι χρώματος, είναι μάσκες που χρησιμοποιήθηκαν για να καλυφθεί το φως του άστρου και να μπορεί να παρατηρηθεί καλύτερα ο δίσκος.
Η έντονη ασσυμετρία που παρατηρείται πιστεύεται ότι οφείλεται σε επίδραση πλανητών οι οποίοι απομάκρυναν ένα τμήμα της σκόνης, ή στην βαρυτική επίδραση άλλου κοντινού άστρου (συγκεκριμένα εξετάζεται το HIP 12545, περίπου 10 έτη φωτός από το HD 15115).

O HD 15115 βρίσκεται στα 150 έτη φωτός από την Γη και η ηλικία του είναι περίπου 12 εκ.χρόνια.
Μαζί με τον HIP 12545 και άλλα περίπου 30 άστρα ανήκουν στην ομάδα άστρων Beta Pictoris, ένα εκτεταμένο σμήνος άστρων που πιστεύεται ότι έχουν ίδια ηλικία και σημείο γέννησης, και ταξιδεύουν μαζί μέσα στο Διάστημα.
Το σμήνος αυτό, λόγω ηλικίας και απόστασης (από το Ηλιακό Σϋστημα), θεωρείται ιδιαίτερα ενδιαφέρον αντικείμενο μελέτης, τόσο για πιθανή ύπαρξη εξωπλανητών όσο και για τον τρόπο σχηματισμού αστρικών συστημάτων.

Και η σχετική δημοσίευση στο Astrophysical Journal.



Thursday, July 19, 2007

Ο 60oς δορυφόρος του Κρόνου εντοπίστηκε από το Cassini

Ο 60oς δορυφόρος του Κρόνου, ανακοινώθηκε πως εντοπίστηκε από το Cassini.
Ο Carl Murray (Queen Mary,U of London) o οποίος και τον ανακάλυψε πρώτος, ανακοίνωσε πως ο δορυφόρος εντοπίστηκε αρχικά σε σετ φωτογραφιών του Cassini από τον Μαιο του 2007.
Εξετάζοντας και συγκρίνοντας με δεδομένα παλαιοτέρων ετών (από τον Ιούνιο του 2004 έως τον Ιούνιο του 2007), η αρχική παρατήρηση επιβεβαιώθηκε:

ο "Frank" (όπως προσωρινά αποκαλείται), ή πιο επίσημα S/2007 S 4, έχει πλάτος περίπου 2km και βρίσκεται σε τροχια 197,700km από τον Κρόνο.
Όπως πολλοί από τους γειτονικούς του δορυφόρους, αποτελείται από πάγο και βράχο.
Η θέση του στο σύστημα δορυφόρων του Κρόνου είναι κοντά στις τροχιές της Μεθώνης και Παλλήνης (δορυφόροι οι οποίοι εντοπίστηκαν και αυτοί σχετικά πρόσφατα, το 2004).



Image Credit: NASA/JPL/Space Science Institute


Για την ομάδα του Cassini είναι σημαντικό να γνωρίζουν τους δορυφόρους του Κρόνου και τις θέσεις τους, αρχικά για να αποφευχθεί πιθανή σύγκρουση με το σκάφος. Και βέβαια, για να μπορέσουν να μελετηθούν και να μάς δώσουν επιπλέον στοιχεία τόσο για το σύστημα δακτυλίων και δορυφόρων του Κρόνου αλλά και γενικά για το ηλιακό μας σύστημα.

Κατά πάσα πιθανότητα θα έχουμε πολύ περισσότερες λεπτομέρειες τον Δεκέμβριο του 2009, όταν το Cassini θα περάσει στα περίπου 12,000km από τον δορυφόρο.



*και το σχετικό animation


48η Διεθνής Μαθηματική Ολυμπιάδα

Ξεκίνησε (19-31 Ιουλίου) η 48η Διεθνής Μαθηματική Ολυμπιάδα στο Ανόι του Βιετνάμ.
Περισσότερα στο site, άλλωστε αυτό που αναμένουμε είναι να δούμε τα θέματα.





*Το official site εδώ, όπου μπορείτε να δείτε και το logo animated.


Gruber Cosmology Prize

Ανακοινώθηκε το βραβείο Gruber για το 2007, το οποίο απονεμήθηκε στους Saul Perlmutter, καθηγητή Φυσικής στο UC Berkeley, και στον Brian Schmidt, αστρονόμο στο Australian National University. Και βέβαια, στις διεθνείς ομάδες επιστημόνων των οποίων είναι επικεφαλής, the Supernova Cosmology Project και High-z Supernova Search Team.

Την διάκριση κέδισαν για το έργο τους σχετικά με την σκοτεινή ενέργεια και την ανακάλυψή τους ότι το Σύμπαν διαστέλλεται με επιταχυνόμενο ρυθμό.


Η ανακοίνωση εδώ


Wednesday, July 18, 2007

Bullet Cluster

Image Credits: X-ray: NASA/CXC/CfA/M.Markevitch, Optical and lensing map: NASA/STScI, Magellan/U.Arizona/D.Clowe, Lensing map: ESO WFI


Η φωτογραφία δείχνει το Bullet Cluster, ένα ζεύγος από σμήνη γαλαξιών που συγκρούστηκαν και ο ένας πέρασε σαν σφαίρα μέσα από τον άλλο.
Το Chandra και το XMM-Newton απεικόνισαν την διαδικασία συγχώνευσής τους, που θα οδηγήσει σε ένα μεγαλύτερο σμήνος.
Αυτό που φάνηκε ήταν ότι η ταχύτητα μπορεί τελικά να είναι μεγαλύτερη από όσο πιστεύεται έως τώρα.
Και εδώ η φωτογραφία του Abell 576 από το Chandra.

Image Credit: NASA/CXC/SAO



l'aurora

Και μια που είναι βράδυ, οι μέρες δύσκολες, άς βάλουμε και μια πιο ευοίωνη φωτογραφία



Aurora Borealis from the ISS
Image NASA/ISS Crew


Tuesday, July 17, 2007

Iapetus : Forever Young

Όποιος έχει δει την ομώνυμη ταινία με τον Mel Gibson, θα θυμάται όλα τα σχετικά με την κρυογενετική και τον τρόπο που ο Mel διατηρήθηκε φρέσκος για κάτι δεκαετίες.
Αυτό περίπου συνέβη και στον Ιαπετό, τον δορυφόρο του Κρόνου, ο οποίος "κατάφερε" να παγώσει πολύ νωρίς και τώρα έχει το ίδιο σχήμα που είχε περίπου 3 δισ. χρόνια πριν. ΄Όταν δηλαδή είχε ηλικία μόλις μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια.
Το αξιοσημείωτο είναι ότι είναι ο μοναδικός δορυφόρος στο ηλιακό σύστημα για τον οποίο ισχύει αυτό.

Image Credit: NASA/JPL/Space Science Institute


Η σκούρα, γεμάτη κρατήρες περιοχή στην φωτογραφία, ονομάζεται Cassini Regio και καλύπτει περίπου ένα ολόκληρο ημισφαίριο του δορυφόρου.
Σε ολόκληρη την περιοχη και ειδικά κοντά στον ισημερινό, η ανακλαστικότητα είναι μόλις 4%.

Καθώς όμως περνάμε τις 40 μοίρες, τα εδάφη γίνονται παγωμένα και έτσι έχουμε ποσοστό αντανάκλασης έως 60%.

Ωστόσο το πιο ενδιαφέρον χαρακτηριστικό του είναι η ρωγμή που σχεδόν συμπίπτει με τον ισημερινό, και εκτείνεται από το δυτικό τμήμα ως το όριο νύχτας/ημέρας που βλέπουμε στην φωτογραφία. Σε όλο αυτό το διάστημα, φαίνεται καθαρά ότι η ρωγμή παραμένει συνεχής και παράλληλη προς τον ισημερινό.
Η ακριβή της προέλευση (πχ αν οφείλεται σε βουνό ή σε ρωγμή στην επιφάνεια) ακόμα δεν έχει προσδιοριστεί.

Η αιτία πάντως θεωρείται πως είναι η ίδια που βοήθησε τον δορυφόρο να διατηρήσει το σχήμα του:
αρχικά είχε μια πολύ μεγάλη ταχύτητα περιστροφής ώσπου κάποια στιγμή χαμήλωσε απότομα την ταχύτητα, οπότε και το εξωτερικό του περίβλημα πάγωσε.
(Η αλλαγή αυτή στην ταχύτητα περιστροφής εξηγήθηκε με την παρουσία βραχυβίων ισοτόπων Al-26 Fe-60 στον δορυφόρο.)

Όλα αυτά τα στοιχεία τώρα θεωρούνται σημαντικά επιπλέον γιατί βοηθάνε να κατανοήσουμε καλύτερα τα πρώτα στάδια της ιστορίας του ηλιακού μας συστήματως, και ειδικά των δορυφόρων των πλανητών.
Επόμενη διέλευση, 10 Σεπτεμβρίου 2007.


Η καταιγίδα στον Άρη και η δενδροφύτευση

...part (?)

Η καταιγίδα σκόνης εξακολουθεί να πλήττει τον Άρη και στη NASA έπαψαν πια να διακινδυνεύουν προβλέψεις. Έτσι είναι άγνωστο τι θα γίνει με τον παραπέρα σχεδιασμό και κυρίως την κάθοδο του Opportunity, αλλά παρακολουθούν την εξέλιξη κάθε μέρας.
Τα δυο οχήματα πάντως παραμένουν σε λειτουργία και επιπλέον, ακριβώς λόγω των ανέμων, τα ηλιακά τους πάνελ έχουν καθαρίσει από την σκόνη που είχαν μαζέψει τόσο καιρό.

Την ίδια ώρα, στο Μεξικό πραγματοποιούνται πειράματα με αντικείμενο να εξεταστεί αν θα μπορούσαν να μεγαλώσουν δέντρα στον Άρη, αφού βέβαια θα είχε προηγηθεί η θέρμανση του πλανήτη.

Δεν είναι ακριβώς σενάριο, και την συλλογιστική τους εξηγεί ο Rafael Navarro-Gonzalez καθηγητής του UNAM στο Mexico City:

Είδαμε (λέει) το πώς θερμάναμε τον δικό μας πλανήτη με τα αέρια του θερμοκηπίου, οπότε χρησιμοποιώντας πολύ πιο ισχυρά αέρια θα μπορούσαμε να θερμάνουμε τον Άρη πολύ πιο γρήγορα.
Επιπλέον, αυξάνοντας την ατμοσφαιρική πίεση, και αρχίζοντας την φωτοσύνθεση, θα μπορούσε να δημιουργηθεί μια ατμόσφαιρα που θα υποστηρίζει οργανισμούς που αναπνέουν οξυγόνο (ναι, για εμάς μιλάει μάλλον).

Έτσι τα πειράματα ξεκίνησαν στην χιονισμένη κορυφή του Pico de Orizaba, που είναι ένα κοιμισμένο ηφαίστειο στο Μεξικό και ψηλότερο βουνό του.
Σκοπός, να διαπιστωθεί αν τα δέντρα μπορούν να μεγαλώσουν σε υψόμετρο μεγαλύτερο από αλλού στην Γη.

Το πείραμα μάλιστα είναι σε συνεργασία με τη NASA.

Τώρα, ως γνωστόν ρεπορτάζ δεν κάνω, και "πηγές" λινκάρω μόνο όταν θεωρώ ότι είναι χρήσιμο, αλλά μια που μού κίνησε την περιέργεια έκανα μια μικρή google-αναζήτηση: για τους ισπανομαθείς, υπάρχουν αρκετές δημοσιεύσεις γύρω στο 2004/2005 όπως πχ εδώ.


Και μια εντελώς πρόσφατη δημοσίευση εδώ, πάλι στα ισπανικά (αναφέρει την είδηση με αρκετές επιπλέον λεπτομέρειες).


Φαίνεται λοιπόν πως το επίκαιρο σλόγκαν "Δενδροφύτευση τώρα" έχει παγκόσμια (και όχι μόνο) απήχηση, ξεπερνώντας τα στενά όρια του πλανήτη.

Επίσης, τώρα που αποκτήσαμε το κολάι ως θερμαστές, είμαστε έτοιμοι και για διαπλανητική καρριέρα.
Διευκρινίζω πάντως ότι παρά τα τελευταία σχόλια, θεωρώ την είδηση ενδιαφέρουσα.


Monday, July 16, 2007

FlowSnake (Gosper Island)

Αρκετές είναι βέβαια οι φρακταλοειδείς καμπύλες που έχουν ενδιαφέρον ή απλά είναι εντυπωσιακές, αλλά μια που το email μου είναι snowflake_τόσο είπα να παινέψω το (e-) σπίτι μου.

Flowsnake ή αλλιώς Gosper Island ονομάζεται το παρακάτω σχήμα.



Για την ακρίβεια η καμπύλη Peano - Gosper, είναι μια καμπύλη plane filling curve (κάτι που μπορεί να μεταφραστεί ως γεμίζουσα το επίπεδο καμπύλη ή καμπύλη που γεμίζει το επίπεδο, και για ευνόητους λόγους προτιμώ να το αφήσω χωρίς μετάφραση).


Αρκετές φορές θεωρείται προτιμότερος ο όρος plane filling function (συνάρτηση), για να μην δημιουργείται σύγχυση με την έννοια της καμπύλης ως γραφική παράστασης συνεχούς συνάρτησης γενικώς

Αυτό πάντως που μπορούμε να πούμε χωρίς ιδιαίτερη αυστηροτητα είναι ότι μια τέτοια καμπύλη αντιστοιχεί ένα (μονοδιάστατο) διάστημα σε μια (δισδιάστατη) περιοχή του επιπέδου, έτσι ώστε να διέρχεται από κάθε σημείο της περιοχής αυτής.
Ο πρώτος που απέδειξε ότι κάτι τέτοιο είναι δυνατόν ήταν ο Hilbert, με την καμπύλη Hilbert, βασιζόμενος στην καμπύλη Peano η οποία απεικονίζει το μοναδιαίο διάστημα [0,1] στο μοναδιαίο τετράγωνο [0,1]x[0,1].
(Κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι αυτές οι καμπύλες δεν έχουν μεν τρύπες, ωστόσο καθώς απεικονίζεται ένα κλειστό διάστημα σε μια κλειστή περιοχή δεν μπορούμε να αποφύγουμε τα διπλά σημεία, δηλαδή δεν είναι 1-1).


Αυτό πάντως το οποίο είναι το θέμα μας είναι η καμπύλη που ορίζει (ως εξωτερικό σύνορο) το τμήμα του επιπέδου που καταλαμβάνει η καμπύλη Gosper.
Γι'αυτό και ο Mandelbrot την ονόμασε Gosper Island, το 1977.
Έχει διάσταση fractal D= ln8/ln7 (δηλαδή, ln3/ln (sqrt7)).

Ενώ η καμπύλη Peano - Gosper, ως επίπεδη καμπύλη έχει διάσταση Hausdorff 2 (φυσικά καθώς δεν είναι φρακταλοειδής, δεν έχει fractal διάσταση).

Θεωρείται παραλλαγή της Snowflake του Koch, εξ ου (αν και όχι μόνο) και ο αναγραμματισμός.


(Snowflake)


Μάλιστα είναι αρκετά δημοφιλής και σε συνθέσεις με προγράμματα για fractal music.


Εδω βλέπουμε και μια άλλη εκδοχή του self-similar, καθώς η καμπύλη Gosper Island μπορεί να διασπαστεί σε 7 μικρότερες εκδοχές του εαυτού της (self).
Γι'αυτό και το 7 στην διάσταση D.




She's so Cold

Ή, ανάμεσα σε πλανήτη και καφέ νάνο.

Μια πρόσφατη (Ιούνιος 2007) ανακοίνωση έρχεται να τονώσει το ενδιαφέρον για την εξερεύνηση του ορίου μεταξύ μεγαλυτέρων πλανητών και των μικρότερων καφέ νάνων.

Ανακοινώθηκαν λοιπόν στοιχεία για το ουράνιο σώμα ULAS J0034-00, στον αστερισμό του Κήτους (Cetus) με μια θερμοκρασία ρεκόρ έως 400C, δηλαδή ψυχρότερο από τους γνωστούς καφέ νάνους.
Μόνο οι πλανήτες είναι ψυχρότεροι, όπως λέει ο επικεφαλής της έρευνας Steve Warren, οι οποίοι όμως σχετίζονται με και περιφέρονται γύρω από ένα άστρο.
Επιπλέον, ο J0034 είναι χαμηλής μάζας, με μια μάζα μόλις το 1/10 της μάζας του Ήλιου.


Image: UKIDSS


Ο J0034 είχε εντοπιστεί στo πρώτo στάδιo του UKIDSS (που καλύπτει το 5% του συνολικού τμήματος που θα ερευνηθεί, ενω αναμένεται να ολοκληρωθεί στο 2012).
Ακολούθησαν σπεκτροσκοπικές αναλύσεις που τελικά επιβεβαίωσαν την αρχική παρατήρηση.

Αυτό που μένει είναι να προσδιοριστεί η ακριβής του απόσταση, με τη τεχνική της παράλλαξης.
Πάντως αναμένεται να είναι γύρω στα 50 έτη φωτός. Η ακριβής απόσταση είναι πολύ σημαντικό στοιχείο, ώστε να μπορέσουν να θεωρηθούν ακριβείς οι έως τώρα παρατηρήσεις, και θα χρειαστεί περίπου 1 χρόνος ακόμα για τον υπολογισμό.


*Ο τίτλος του ποστ είναι από το τραγούδι των Stones, κλασσικά.


Sunday, July 15, 2007

Venus - συνεργασία Venus Express και Messenger

Για τον σχεδιασμό κοινών παρατηρήσεων της Αφροδίτης από τα Venus Express της ESA και το Messenger της NASA, είχαμε διαβάσει εδώ και αρκετό καιρο. Τώρα είδαμε και τις πρώτες εικόνες.

Στην παρακάτω ταινία έχουμε μια ακολουθία 6 εικόνων από το VIRTIS του Venus Express, τις οποίες έλαβε στις 5 και 6 Ιουνίου 2007 πριν και μετά την κοντινότερη διέλευση του Messenger από τον πλανήτη.



Credits: ESA/VIRTIS/INAF-IASF/Obs. de Paris-LESIA



Kαθώς τα δυο σκάφη δεν βρίσκονταν στο ίδιο σημείο (σε σχέση με την επιφάνεια του πλανήτη) την ίδια στιγμή, υπολογίστηκαν οι σχετικές θέσεις. Στην συνέχεια επιλέχθηκε το συγκεκριμένο νέφος, το οποίο απεικόνισε αρχικά το Messenger και 12 ώρες μετά, το Venus Express.

Το σημαντικό είναι ότι τα δυο σκάφη διαθέτουν όργανα με διαφορετικές τεχνικές παρατήρησης, που αλληλοσυμπληρώνονται.
Έτσι, οι επιστήμονες ελπίζουν να κατανοήσουν καλύτερα την δομή της ατμόσφαιρας της Αφροδίτης.
Όσο για τις παρατηρήσεις, αρκεί να θυμηθούμε τι σημαίνουν οι ονομασίες:

το MESSENGER, διαθέτει το MLA = Mercury Laser Altimeter το οποίο πραγματοποίησε μετρήσεις των νεφών της ατμόσφαιρας, οι οποίες θα συνδυαστούν με τα δεδομένα του
VIRTIS = Visible and Infrared Thermal Imaging Spectrometer, το οποίο δημιουργεί "θερμικούς χάρτες" της επιφάνειας, με πληροφορίες για το ορατό, ultraviolet και infrared.

Επίσης θα μελετηθεί και η δυναμική της ατμόσφαιρας της Αφροδίτης, με πληροφορίες από τα δυο σκάφη σε συνδυασμό με μετρήσεις από την Γη, και συγκεκριμένα από τηλεσκόπιο του Observatoire de Haute-Provence στην Γαλλία.


Όλα αυτά, καθώς εμείς από εδώ που βρισκόμαστε μπορούμε ακόμα να θαυμάζουμε την Αφροδίτη στον νυχτερινό ουρανό.


A Star is Born

Στις φωτογραφίες του Hubble βλέπουμε τα τελευταία στάδια του σχηματισμού νεαρών άστρων








ενώ εδώ το πιο λαμπρό αστέρι του ουρανού, ο Σείριος Α μαζί με τον συνοδό του Σείριο Β



Friday, July 13, 2007

Η Αφροδίτη λάμπει πιο πολύ από ποτέ απόψε

Το παραδέχομαι: είπα να στολίσω λίγο παραπάνω τον τίτλο, στο στυλ "Παρασκευή και 13: γιατί σήμερα θα δούμε την Αφροδίτη να λάμπει περισσότερο από ποτέ", αλλά θα έπιανε 2 σειρές στο template.
Πάντως είναι εντελώς αληθινό, και καθόλου legend, αρκεί να συμπληρώσουμε ένα "για φέτος".

Το τελευταίο διάστημα λοιπόν, είναι αδύνατο να μην παρατηρήσει κανείς την Αφροδίτη αν κοιτάξει τον ουρανό μετά το σούρουπο, και είναι και δύσκολο να μην κάτσει να χαζέψει έστω για λίγα λεπτά.
Απόψε, θα βρίσκεται 1.7 μοίρες κάτω από τον Regulus (Alpha Leonis), όμως θα λάμπει τόσο που τουλάχιστον με γυμνό μάτι θα τον καλύπτει: με ένα μέγεθος περίπου -4.5!



Image Credit: University of Texas McDonald Observatory

Μάλιστα στις 16 Ιουλίου, η Σελήνη που είναι μηνίσκος, ο Κρόνος, η Αφροδίτη και ο Regulus θα βρεθούν κοντά και θα φαίνονται εύκολα με ένα ζευγάρι κυάλια.


Από εκεί και πέρα,η Αφροδίτη θα αρχίσει να δύει 4-5 λεπτά νωρίτερα κάθε βράδυ, και στις 26 Ιουλίου θα δύσει μόλις μια ώρα μετά από τον Ήλιο.
Τέλη Ιουλίου δεν θα φαίνεται με γυμνό μάτι, αυτό όμως ευτυχώς θα κρατήσει μόνο για εναν μήνα περίπου καθώς τέλη Αυγούστου θα είναι ξανά ορατή, στον πρωϊνό όμως ουρανό. Οι fans λοιπόν, σπεύσατε!


Η εξήγηση για την συσσώρευση πάγων στον Νότιο Πόλο του Άρη

Μια που ασχοληθήκαμε με τον Άρη:
Χάρη σε δεδομένα του (OMEGA) Mars Express της ESA και σε συνδυασμό με μοντέλα για το κλίμα του Άρη (GCMs), μπόρεσε για πρώτη φορά να δοθεί μια ρεαλιστική εξήγηση για τον σχηματισμό των αποθεμάτων πάγου που βρίσκονται στον Νότιο Αρειανό Πόλο καθ'όλη την διάρκεια του χρόνου.

Τα αποθέματα αυτά, όπως έδειξε η ανάλυση από το OMEGA, είναι βασικά τριών τύπων: πάγος νερού ανάμεικτος με πάγο CO2, κηλίδες πλάτους χιλιομέτρων από πάγω νερού, και αποθέματα που καλύπτονται από ένα λεπτό στρώμα πάγου CO2.

Σύμφωνα με τον Franck Montmessin της ESA, τα αποθέματα του νερού έχουν κατανεμηθεί ανάμεσα στον Βόρειο και Νότιο Πόλο του πλανήτη στην διάρκεια ενός χρονικού διαστήματος 51,000 ετών, που αντιστοιχεί στο διάστημα κατά το οποίο αντιστράφηκε η μετάπτωση των Ισημεριών του πλανήτη.




Image Credits: OMEGA team - F.Montmessin - Service d'Aéronomie du CNRS - IPSL



Ο κύκλος αυτός (της μετάπτωσης των Ισημεριών) κρατάει περίπου 93,000 χρόνια στον Άρη και αυτό που έκαναν αρχικά οι επιστήμονες ήταν να παρατηρήσουν το μοντέλο στους Η/Υ σε μια χρονική στιγμή 21,000 χρόνια πριν.
Τότε λοιπόν η πιο κοντινή περιοχή του πλανήτη στον Ήλιο αντιστοιχούσε στο βόρειο καλοκαίρι, το αντίθετο δηλαδή από ό,τι ισχύει σήμερα.

Το μοντέλο έδειξε ότι το νερό στον Βόρειο Πόλο ήταν σε μια ασταθή κατάσταση και μεταφέρθηκε εύκολα στον Νότιο Πόλο, με την μορφή υδρατμών, για να συμπυκνωθεί ξανά στην συνέχεια και να παγώσει στην επιφάνεια.
Έως 1 χιλιοστό πάγου συσσωρευόταν κάθε χρόνο στον Νότιο Πόλο με αυτόν τον τρόπο, ώσπου μέσα σε 10,000 χρόνια δημιουργήθηκε ένα στρώμα πάγου με πάχος ωςκαι 6 μέτρα.

Εκείνη την στιγμή (πριν περίπου 10,000 χρόνια δηλαδή) άρχισε να αντιστρέφεται ο κύκλος της μετάπτωσης των Ισημεριών και άρχισε η επιστροφή στις σημερινές συνθήκες.
Ο πάγος νερού στον Νότιο Πόλο έγινε ασταθής και μεταφέρθηκε ξανά στον Βόρειο.


Image Credits: OMEGA team - F.Montmessin - Service d'Aéronomie du CNRS - IPSL


Πριν περίπου 1000 χρόνια, με έναν μηχανισμό που ακόμα δεν έχει εξηγηθεί πολύ καλά πώς πυροδοτήθηκε, η διάβρωση των κοιτασμάτων πάγου νερού στον Νότιο Πόλο εμποδίστηκε με την παρουσία στρωμάτων πάγου CO2 που συσσωρεύτηκαν πάνω στον πάγο νερού, δημιουργώντας έτσι μια ψυχρή παγίδα.
Έτσι, οι ποσότητες πάγους παρέμειναν στον Νότιο Πόλο όπου και τους παρατήρησε το OMEGA.




Thursday, July 12, 2007

Live from Mars

H καταιγίδα σκόνης στον Άρη









..όπως την κατέγραψε το THEMIS του Mars Odyssey.
Βλέπουμε ποσοστο αδιαφάνειας από 0.05 (σχεδόν διαύγεια) ως 0.40.
Στην δεύτερη φωτογραφία πάντως που είναι από μια μέρα πριν, φαίνεται ακόμα περισσότερο η διαφορά.


Αν τώρα θέλετε να ζήσετε και κάτι ό,τι πιο κοντά στο flight simulation με τον Mars Reconnaisance Orboter και το CRISM, λεπτομέρειες εδώ.


Once upon a time warp...

In a galaxy very, very, very, very, far away there lived a ruthless race of beings known as...

we all know the rest όπως λένε, και έτσι λοιπόν υπάρχουν πολλοί μακρυνοί γαλαξίες, και στην εποχή μας υπάρχουν και μέσα για να τους παρατηρήσουμε, τι γίνεται όμως όταν κάποιος μαζέψει πραγματικά πολλές φωτογραφίες?

στην εποχή μας (πάλι), ζητάει βοήθεια μέσω Ιντερνετ για την ταξινόμηση.

αν λοιπόν σερφάρετε αρκετές ώρες, είστε λάτρεις των puzzle games και σάς αρέσει να χαζεύετε φωτογραφίες θα το βρείτε σίγουρα ενδιαφέρον!
ή τέλος πάντων εγώ το βρήκα ενδιαφέρον, από χτες που έκανα την εγγραφή και ξεκίνησα το νέο online game μου - περιμένω με αγωνία και τα στατιστικά αλλά κυρίως το my galaxies!


Galaxy Zoo


Solar vs. Human Activity

Για όσους ακόμα αμφισβητούν ότι για το φαινόμενο του θερμοκηπίου και την συνεπαγόμενη αλλαγή του κλίματος ευθύνεται (ή έστω κυρίως) ο άνθρωπος, νέα έρευνα επιβεβαιώνει πως έτσι ακριβώς συμβαίνει.

Χρησιμοποιώντας μετρήσεις της ηλιακής δραστηριότητας (από δορυφόρο), φαίνεται ότι αυτή μειώνεται από τα μέσα της δεκαετίας του 80 και δεν μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνη για την πρόσφατη άνοδο στις θερμοκρασίες του πλανήτη.
Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν χρησιμοποιήθηκε κάποιο μοντέλο, αλλά μόνο τα δεδομένα, των 40 τελευταίων ετών.

Οι Mike Lockwood και Claus Fröhlich λοιπόν, επισημαίνουν κατ'αρχήν ότι γύρω στο 1985 υπάρχει μια αναστροφή:
όλες οι τιμές που θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά το κλίμα άρχισαν να έχουν αντίθετη πορεία και αν όντως ήταν τόσο σημαντικός παράγοντας θα έπρεπε τώρα να έχουμε πτώση και όχι άνοδο της θερμοκρασίας.



Ηλιακή δραστηριότητα - a: ηλιακές κηλίδες, b: ηλιακός κύκλος, c: μαγνητικό πεδίο, d: κοσμικές ακτίνες, e: ηλιακή ακτινοβολία
Image Credit :Mike Lockwood/Claus Fröhlich


Όσο για την θεωρία που θέλει τις κοσμικές ακτίνες να επηρεάζουν τον σχηματισμό νεφών (τα οποία βοηθούν να πέφτει η θερμοκρασία ενώ η έλλειψή τους έχει σαν αποτελεσμα να ζεσταίνεται η Γη), ο Lockwood θεωρεί πως θα μπορούσαν να επηρεάσουν το κλίμα στην προ-βιομηχανική εποχή, αλλά όχι στην εποχή μας.







Την ίδια ώρα, στο Winnipeg (Manitoba) ο Καναδάς ξεκινάει την πιο εκτεταμένη μελέτη της Αρκτικής που διεξήγαγε ποτέ.
Το κύριο αντικείμενο θα είναι η αλλαγή του κλίματος στην Αρκτική, και κατά την διάρκεια της 200 επιστήμονες θα περάσουν 10 μήνες πάνω σε ένα παλιό παγοθραυστικό, παρατηρώντας κυρίως τις (τεράστιες) ρωγμές στον πάγο και ελπίζοντας ότι έτσι θα μπορέσουν να σχηματίσουν μια εικόνα για το μέλλον της Αρκτικής και φυσικά την επίδραση στην υπερθέρμανση του πλανήτη.
Η έρευνα Circumpolar Flaw Lead (CFL) System Study ξεκινάει στα πλαίσια του International Polar Year (IPY) 2007-2008.

Όσο για τον Καναδά, φαίνεται αποφασισμένος να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην καταπολέμηση της αλλαγής στο κλίμα, και στην σελίδα του καναδικου CBC υπάρχουν οι σχετικές δηλώσεις αλλά κυρίως το πιο ενδιαφέρον υλικό που έχω βρει συγκεντρωμένο τελευταία, τουλάχιστον σε αγγλόφωνο site.


Wednesday, July 11, 2007

Under a blood red sky


(περίπου..)
Ο ουρανός σε Infrared, από το AKARI, την κοινή αποστολή JAXA-ESA.









Images: JAXA




Νερό στον HD 189733b?

Θα έβαζα και δυο ερωτηματικά, γιατί έχουμε διαβάσει (και φυσικά έχω γράψει) αρκετά τους τελευταίους μήνες και πριν δυο περίπου μήνες διαβάζαμε ότι όχι, μάλλον δεν πρόκειται για νερό.
Φαίνεται πάντως πως η νέα μελέτη* είναι αρκετά έγκυρη και τελικά υπάρχει νερό στην ατμόσφαιρα του HD 189733b.


*"Water vapour in the atmosphere of a transiting extrasolar planet", των
G.Tinetti, A.Vidal-Madjar, M-C. Liang, J-P. Beaulieu, Y. L. Yung, S. Carey, R. Barber, J. Tennyson, I. Ribas, N. Allard, G. Ballester, D.K. Sing, F. Selsis.


Οι πιο μακρυνοί γαλαξίες(?)

Μέχρι στιγμής, ο πιο γνωστός μακρυνός γαλαξίας που έχει εντοπιστεί έχει redshift 7, δηλαδή σε μια εποχή που το Σύμπαν είχε ηλικία περίπου 750εκ. ετών.
Φαίνεται πως μια ομάδα αστρονόμων εντόπισαν δυο ακόμα πιο νεαρούς γαλαξίες.




Image Credit: Caltech\D. Stark, J. Richard, R. Ellis



Για την ακρίβεια εντόπισαν δυο αντικείμενα, για τα οποία είναι σχεδόν βέβαιοι ότι πρόκειται για γαλαξίες, με redshift 9, δηλαδή περίπου 500εκ έτη μετά το Big Bang.
Μένει να επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για γαλαξίες, κάτι πάντως το οποίο θεωρούν πιθανό και αστρονομοι που δεν συμμετείχαν στην ερευνητική ομάδα.


Τα αντικείμενα ονομάστηκαν Abell 68 c1 και Abell 2219 c1, και φυσικά θα επανέλθω μόλις έχουμε νεώτερα.


Περισσότερα στην σελίδα του Keck, όπου είναι διαθέσιμη και η σχετική δημοσίευση σε pdf.


Monday, July 09, 2007

Phoenix Mars Lander

Το Dawn λοιπόν (κι εμείς μαζί του) θα περιμένει ως τον Σεπτέμβριο, καθώς προετοιμάζεται η αποστολή του Phoenix Mars Lander για τις 3 Αυγούστου.
Σκοπός της αποστολής να μελετηθούν οι βόρειες πολικές περιοχές του Άρη - κάτι που ήταν σχεδιασμένο να πραγματοποιήσει ο Mars Polar Lander, δεν έγινε όμως ποτέ καθώς το όχημα χάθηκε κατά την προσεδάφιση το 1999.


Image credit: NASA/JPL/University of Arizona


Εκτός από τις φωτογραφίες, θα υπάρχει η δυνατότητα συλλογής δειγμάτων (σε βάθος ως 0.9 μέτρα) και ανάλυσης του χώματος, καθώς και ανίχνευσης σύνθετων οργανικών μορίων.
Από τους βασικούς σκοπούς είναι να ερευνηθεί αν το παγωμένο νερό κοντά στην επιφάνεια μπορεί περιοδικά να λιώνει έτσι ώστε να συντηρεί ένα περιβάλλον κατοικήσιμο από (πρωτόγονα) μικρόβια.

Σε σχέση τώρα με τον καιρό, η μόνη ανησυχία είναι κάποια πιθανή παρόμοια καταιγίδα κατά την διάρκεια της καθόδου.
Όσο για τα Spirit και Opportunity, ακόμα και αν τελικά η τωρινή καταιγίδα τα αναγκάσει να σιγήσουν, έχουν ήδη ξεπεράσει κατά πολύ τον αρχικό προγραμματισμό που ήταν 3 μήνες - σε μεγάλο βαθμό ακριβώς εξαιτίας και των ανέμων, που καθάριζαν τα οχήματα από την αρειανή σκόνη.



Προμηθέας και Δακτύλιος F

Τμήμα του Δακτυλίου F του Κρόνου είχαμε δει πολύ πρόσφατα, με την χαρακτηριστική φωτεινή κηλίδα. Εδώ φαίνεται πολύ πιο καθαρά (και εντυπωσιακά) η επίδραση του Προμηθέα.

Image Credit: NASA/JPL/Space Science Institute



Sunday, July 08, 2007

To Dawn τελικά αναχωρεί τον Σεπτέμβριο

Και άλλη αναβολή, για τον Σεπτέμβριο αυτήν την φορά, για την έναρξη της αποστολής που θα μελετήσει τους αστεροειδείς.
Μετά τα προβλήματα που παρουσιάστηκαν, αλλά και λόγω της προετοιμασίας για το Phoenix Mars Lander, τελικά αποφασίστηκε η έναρξη της αποστολής Dawn να μετατεθεί για τον Σεπτέμβριο.


Henri Cartan (8 Ιουλίου 1904 - )

Joyeux Anniversaire!

Τα 103 κλείνει σήμερα ο Henri Cartan, ένας από τους μεγάλους Γάλλους Μαθηματικούς με σπουδαίο έργο κυρίως στην Αλγεβρική Τοπολογία.
Κλασσικά τα στοιχεία βιογραφίας στο MacTutor, ενώ ενδιαφέρον έχει μια παλιότερη συνέντευξη του στην AMS (σε pdf).
Και, χάρη στο Internet, μπορούμε να πάρουμε μια γεύση από τα περίφημα σεμινάριά του, τα οποία ήταν θεσμός στο Παρίσι (κάτι δεκαετίες πριν, φυσικά).


Saturday, July 07, 2007

searching for (weird) life

Παρακολουθώντας τον Baaba Maal στα πλαίσια του Live Earth, δύσκολα θα ασχοληθώ με κάτι άλλο οπότε θα το διαβάσω αργότερα.
Πάντως και επισήμως πλέον γίνεται λόγος για την ανάγκη/επιλογή η αναζήτηση εξωγήινης ζωής να περιλαμβάνει και "Life not as we know it".
Το κείμενο, οι υπογραφές και τα Logos για την απαραίτητη επισημότητα εδώ
και επιπλέον pdf εδώ.

*Κι επειδή στην συνέχεια στην σκηνή ανέβηκε ο Zola (του οποίου η μουσική ακούγεται και στο Tsotsi) και εκτός από τα τραγούδια είπε και δυο λόγια.. ίσως πρέπει να ξανασκεφτούμε τι ακριβώς σημαίνει "weird" και "weird life".


The magnificent 7

Q: Why is the number 10 afraid of seven?
A: Because 7 8 9


Είναι γνωστό ότι η "νουμερολογία" (που παραπέμπει σε νούμερα) έχει τις ρίζες της σε πολλές από τις αντιλήψεις των Πυθαγορείων - ώσπου βέβαια κάποια στιγμή εκ των πραγμάτων παραμερίστηκε και τις ιδιότητες των ακεραίων μελέτησε μόνο η Θεωρία Αριθμών (η Βασίλισσα των Μαθηματικών όπως είπε ο Gauss).

Σήμερα λοιπόν με την ευκαιρία της 7-λογιάδας και του πόσο τυχερή είναι η μέρα, ευκαιρία να θυμηθούμε τις ρίζες αυτής της δοξασίας, και το γιατί το 7 θεωρείται τυχερός αριθμός.

Κατ'αρχήν, 7 ήταν τα ουράνια σώματα του ηλιακού μας συστήματος, τα οποία παρατηρούσαν οι αρχαίοι (και όχι μόνο) με γυμνό μάτι: ο Ήλιος, η Σελήνη,ο Ερμής,η Αφροδίτη,ο Άρης, ο Δίας, ο Κρόνος.

Όσον αφορά τώρα τις ιδιότητες του αριθμού 7, οι Πυθαγόρειοι τον θεωρούσαν τέλειο αριθμό γιατί ήταν άθροισμα του 3 (πρώτος περιττός πρώτος) και του 4 (πρώτο τέλειο τετράγωνο), οι οποίοι με αυτές τους τις ιδιότητες είχαν ξεχωριστή σημασία επίσης.

Η αλήθεια είναι ότι τα Μαθηματικά θεωρούν και επισήμως το 7 μέσα στους τυχερούς αριθμούς, οι οποίοι είναι οι αριθμοί που προκύπτουν από ένα κόσκινο ανάλογο του Ερατοσθένη (κλασσικά!).
Αλλά επιπλέον είναι και happy number, και πολλά άλλα που γράφει αναλυτικά η Wikipedeia, και βέβαια είναι και πρώτος του Mersenne.

Πάντως η αντίληψη για το τυχερό 7 υπάρχει μόνο στην Δύση.
Αντίθετα, στην Κίνα θεωρούν πως προκαλεί ιδιαίτερη ατυχία και λέγεται πως γι'αυτό η Boeing δεν πούλησε αρκετά 777 στην Κινα, κάτι που δεν ξέρω καν αν ισχύει πάντως.

Νομίζω πως όλα αυτά είναι μια ακομα καλή αφορμή για να ασχοληθούν οι μικροί μας φίλοι με την Ιστορία των Μαθηματικών, αλλά βέβαια και με την Θεωρία Αριθμών.




Οι Πλειάδες(Seven Sisters) από το Hubble
Image Credit: HST/NASA/ESA.


Αναβολή για το Dawn

Λόγω των μη ευνοϊκών προγνώσεων για τον καιρό, αλλά και κάποιων μηχανικών προβλημάτων, το Dawn θα ξεκινήσει το ταξίδι του την Δευτέρα 9/7/07 και όχι σήμερα (όπως αρχικά είχε προγραμματιστεί), ούτε και αύριο (που ήταν η πρώτη μετατροπή στο πρόγραμμα).



Το artists conception δειχνει το Dawn στον Ceres
Image credit: NASA/JPL


update: και νέα αναβολή, για τις 15 Ιουλίου.




Friday, July 06, 2007

Opportunity update/ καταιγίδας συνέχεια

Νέα δεδομένα για την καταιγίδα σκόνης στον Άρη, που δείχνουν πιο απαισιόδοξα από την προηγούμενη πρόβλεψη: εντοπίστηκε μια δεύτερη, μικρότερη καταιγίδα, που έρχεται να κάνει τα πράγματα ακόμα χειρότερα.

Και ναι μεν δεν έχει ακόμα καλύψει καθολικά τον πλανήτη, ωστόσο έχει ελαττώσει το ηλιακό φως κατά το εντυπωσιακό 99%.
Αυτό φυσικά ανησυχεί τους επιστήμονες γιατί είναι έτσι πιθανό να αδειάσουν εντελώς οι μπατταρίες και τελικά και τα δυο οχήματα να σιωπήσουν για πάντα.
Φαίνεται λοιπόν πως ακόμα και το αν τελικά θα κατέβει το Opportunity στον Victoria, είναι πια δευτερεύον.


Sparkling Stardust

Με την αποστολή Stardust ασχοληθήκαμε αρκετά πριν από περίπου 1,5 χρόνο, όταν επέστρεψε στην Γη η κάψουλα με τα δείγματα από τον κομήτη Wild 2.
Ωστόσο το ίδιο το Stardust συνέχισε να ταξιδεύει στο Διάστημα, και τώρα η NASA αποφάσισε να το χρησιμοποιήσει για νέα αποστολή:
στον Tempel 1 αυτήν την φορά, με σκοπό να εξεταστεί ο κρατήρας που δημιουργήθηκε το 2005.

Έτσι,ο Tempel 1 θα γίνει ο πρώτος κομήτης που θα παρατηρηθεί για δεύτερη φορά, καθώς τον κρατήρα δημιούργησε το Deep Impact το οποίο στην συνέχεια τέθηκε σε safe mode.

Και το Deep Impact ομως θα ενεργοποιηθεί ξανά, και θα περάσει κοντά από τον κομήτη 85P/Boethin (Δεκέμβριο του 2008). Και θα είναι και το πρώτο σκάφος που θα εξερευνήσει τον μικρό αυτό κομήτη, ο οποίος ανακαλύφθηκε το 1975.


Το ένα μέρος λοιπόν της αποστολής του
Deep Impact θα είναι να συλλέξει στοιχεία από τον Boethin, με τα οποία βέβαια οι επιστήμονες ελπίζουν να βοηθηθούν στην μελέτη της εξέλιξης των κομητών και κατά πόσο αυτοί επηρρέασαν την εμφάνιση της ζωής στην Γη.
Το δεύτερο μερος αφορά στην συλλογή στοιχείων σχετικά με εξωπλανήτες, ώστε να καθοριστεί αν έχουν δακτυλίους, δορυφόρους ή άλλα χαρακτηριστικά. Το Deep Impact θα παρατηρήσει μακρυνά άστρα τα οποία ήδη γνωρίζουμε ότι έχουν γίγαντες πλανήτες.


Αν τώρα όλα αυτά σας κίνησαν το ενδιαφέρον, μπορείτε και εσείς να πάρετε μια ιδέα του Stardust at home!


Forget me not

Μια ακόμα μελέτη έρχεται να δώσει απάντηση στο "τι υπήρχε πριν από το Big Bang".
Ξεκινώντας λοιπόν με την αποδοχή των διαδοχικών big bangs & big crunches, o Martin Bojowald προτείνει την αποψη ότι κάθε φορά που συμβαίνει το big bang, το Σύμπαν ξεχνάει το παρελθόν του και ξεκινάει μια εντελώς καινούρια αρχή.

Με βάση το μοντέλο που κατασκεύασε, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι σε κάθε Big Bang το μεγαλύτερο τμήμα (αλλά όχι το σύνολο, πάντως) της πληροφορίας για το τι υπήρχε πριν, χάνεται. Και μάλιστα χωρίς δυνατότητα να ανακτηθεί.
Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μην έχουμε επανάληψη ενός ίδιου Σύμπαντος στην συνέχεια.

Κάτι το οποίο περιέγραψε ως "cosmic forgetfulness".

Το μαθηματικό μοντέλο κατασκέυασε στα πλαίσια της Θεωρίας Loop Quantum Gravity (LQG).



Wednesday, July 04, 2007

To Cassini εντόπισε υδρογονάνθρακες στον Υπερίωνα

Όπως ήταν αναμενόμενο, αρχίζουμε πια να έχουμε πληροφορίες και για τους λιγότερο γνωστούς δορυφόρους του Κρόνου, μετά και τις τελευταίες παρατηρήσεις από το Cassini.

Είναι λοιπόν η πρώτη φορά που ο Υπερίων μελετήθηκε με τόση λεπτομέρεια και έγινε πιο κατανοητή η περίεργη, σπογγώδης όψη του.
Οι επιστήμονες της NASA κατέληξαν πως τελικά οφείλεται στην χαμηλή πυκνότητα του δορυφόρου, η οποία οδηγεί τους (πολλούς) κρατήρες να σχηματίζονται με τρόπο διαφορετικό από ό,τι σε άλλα σώματα του ηλιακού συστήματος.



Image Credit: NASA/JPL/University of Arizona/Ames/Space Science Institute


Όμως το πιο εντυπωσιακό είναι ότι οι κρατήρες βρέθηκαν να περιέχουν υδρογονάθρακες.
Ήδη από το 2005 το Cassini είχε εντοπίσει πάγο νερού και CO2.

Τώρα λοιπόν επιβεβαιώθηκε και η ύπαρξη οργανικής σκόνης, ωστόσο το CO2 υπάρχει σε μεγάλες ποσότητες όχι πάντως καθαρό, αλλά με κάποιον τρόπο συνδεδεμένο με άλλα μόρια.


Στην φωτογραφία το μπλε δείχνει πάγο νερού, το κόκκινο πάγο CO2, το magenta νερό με CO2 και το κίτρινο μείγμα CO2 με κάποιο υλικό που δεν έχει προσδιοριστεί.
Ο χάρτης κατασκευάστηκε με δεδομένα από το VIMS (Visual and Infrared Mapping Spectrometer) του Cassini.
Image Credit: NASA/JPL/University of Arizona/Ames



Το ενδιαφέρον εστιάζεται στο ότι η ύπαρξη υδρογονανθράκων δεν σημαίνει βέβαια ότι βρέθηκε ζωή, αλλά σημαίνει ότι η βασική χημεία που είναι απαραίτητη για την ζωή είναι αρκετά διαδεδομένη στο Σύμπαν (σύμφωνα με τον Dale Cruikshank, του Ames).


 

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivative Works 2.5 License.