Thursday, September 30, 2010

Gliese 581g - Yet another "New Earth"

Credit: Artwork by Lynette Cook


Δεν ξέρω για εσάς, εγώ πάντως σχεδόν βαρέθηκα τις σχετικές ειδήσεις με εντυπωσιακούς τίτλους - τουλάχιστον όταν είναι βιαστικός ο εντυπωσιασμός.

Τώρα βέβαια έχουμε και ένα άλλοθι, γιατί καθώς περνάνε τα χρόνια, οι μέθοδοι εντοπισμού και μελέτης των εξωπλανητών γίνονται πιο ακριβείς.
Έτσι, όταν μιλάμε για έναν πλανήτη μεγέθους 3-5 φορές αυτού της Γης, είναι πλέον πολύ απίθανο να έχουμε τελικά σοβαρή απόκλιση.

Η είδηση λοιπόν: Στο σύστημα Gliese581, εντοπίστηκαν δυο ακόμα πλανήτες. Το σύστημα αυτό όπως θυμάστε μάς είχε απασχολήσει εκτενώς στο παρελθόν - κι αν δεν το θυμάστε, απόδειξη το πόσο μεγάλα γράμματα έχει το σχετικό label στο spaceballz.
[Όπου βέβαια έχουμε απόδειξη δια της μεθόδου του "προφανούς":D]

Ο ένας από τους πλανήτες τότε, ο Gliese 581c, μάς είχε γεμίσει ελπίδα. Στην πορεία οι ελπίδες αποδείχθηκαν φρούδες (εδώ έχω μια ισχυρή τάση για φιλοσοφία-ποίηση μαζί με μανταρινόφλουδες αλλά κλείνω την παρένθεση).

Αν αντέξατε ακόμα και συνεχίζετε την ανάγνωση:
Τα καλά νέα είναι ότι ο νέος πλανήτης, Gliese 581g και κατάλληλο μέγεθος έχει και κατάλληλη απόσταση, ώστε η θερμοκρασία να επιτρέπει την ύπαρξη/φιλοξενία ζωής.
Το δε πλανητικό σύστημα γίνεται πλέον ακόμα πιο πολυμελές.
Όλα αυτά, γύρω από ένα άστρο στα μόλις 20 έτη φωτός από εμάς.


Credit: Zina Deretsky, National Science Foundation

Και σταματάω εδώ. Ξέρω, το θέμα είναι σοβαρό και όχι χαβαλές.
Αλλά όταν λέω ότι δεν το παίρνω σοβαρά δεν με πιστεύει κανείς.
Εδώ είναι ιστορίες για αγρίους, και κάτι μακρυνούς συγγενείς - στον Gliese, goldilock :D
Αν όμως επιμένετε στην σοβαρότητα, εδώ τα σχετικά.


Tuesday, September 28, 2010

Το Rosetta της ESA σε LEGO

Image: ESA

Και ποιος δεν θα ήθελε να αγοράσει αυτό το "εκπαιδευτικό πακέτο":
Το Rosetta της ESA, κατασκευασμένο από LEGO.

Προς το παρόν, την ευκαιρία να το δοκιμάσουν και να το χαρούν είχαν φοιτητές του Πανεπιστημίου της Ρώμης.
Οι παρατηρήσεις και η εμπειρία τους θα χρησιμοποιηθούν για την τελειοποίηση του μοντέλου.
Εμείς μπορούμε να πάρουμε μια ιδέα με την βοήθεια των βίντεο





Thursday, September 23, 2010

Το STEREO καταγράφει ουρά κομήτη στον Ερμή

Ναι, θα πείτε πως φταίει το ότι έπεσε το Facebook και έτσι μια που δεν ταΐζω τα ζωντανά της φάρμας, θυμήθηκα το μπλογκ.
Και δίκιο θα έχετε αλλά επιπλέον: υπάρχει σοβαρός λόγος (για το ποστ- η επιπλέον φλυαρία είναι το μόνο προϊόν του ΦΒπεσίματος).

Image: STEREO/Boston University

Λοιπόν, τα (δίδυμα) STEREO μάς στέλνουν συνήθως εντυπωσιακές εικόνες του Ήλιου μας, κάποιες φορές βλέπουμε και ενεργούς περιοχές ή CMEs και "χαζεύουμε".
Σήμερα όμως μάς εντυπωσίασε με μια εικόνα τού Ερμή, όπου καταγράφει ουρά που θυμίζει κομήτη.
Τώρα, το ότι ο Ερμής έχει αρκετά από τα χαρακτηριστικά των κομητών, δεν είναι τόσο καινούριο.
Το ενδιαφέρον νέο στοιχείο είναι η φωτεινότητα της ουράς, που έτσι δίνει νέα στοιχεία για την σύσταση.
Και κάπου εδώ τέλειωσαν οι προκοπές μου για σήμερα.


20 Οκτωβρίου: Ραντεβού με τον κομήτη Hartley 2

Ο 103P/Hartley ή Hartley 2 είναι ένας περιοδικός κομήτης, με περίοδο 6.1 χρόνια.
Ανακαλύφθηκε το 1986, έχει διάμετρο 1.2χλμ και το πιο ενδιαφέρον για εμάς:
Στις 20 Οκτωβρίου θα μας πλησιάσει στις 0.12AU (όχι, δεν θα πέσει στα κεφάλια μας:).
Ασφαλής απόσταση, ικανή όμως να μάς επιτρέψει να απολαύσουμε το θέαμα.

Image: Michael Jäger 

Η φωτογραφία τού Michael Jäger έχει ληφθεί στς 20 Σεπτεμβρίου 2010 και αυτό δεν είναι παρά η αρχή.
Πριν από τα μέσα του Οκτωβρίου, ο κομήτης θα είναι ορατός σχεδόν όλη τη νύχτα, και μάλιστα πιθανόν (προς τα μέσα τού μήνα) ακόμα και με γυμνό μάτι.
Πάντως με λίγη καλή τύχη και ένα ζευγάρι κυάλια ή ένα μικρό τηλεσκόπιο, θα είναι εύκολο να εντοπιστεί στο βόρειο ημισφαίριο.


Λίγο μετά, θα τον πλησιάσει το EPOXI, το οποίο θα πραγματοποιήσει διέλευση από τον κομήτη στις 4 Νοεμβρίου 2010.
Ήδη (6 Σεπτεμβρίου) ξεκίνησαν οι πρώτες εικόνες, ενώ η παρακάτω είναι από τις 13/9, οπότε ο κομήτης φαινόταν κατά 50% φωτεινότερος.

Image: EPOXI/NASA

*Το ΕΡΟΧΙ είναι τμήμα της αποστολής Deep Impact -τα αρχικά προέρχονται από τις αποστολές Extrasolar Planet Observation and Characterization (EPOCh) και Deep Impact Extended Investigation (DIXI).
Με τα δυο τηλεσκόπια και τον υπέρυθρο φασματογράφο που διαθέτει, θα παρατηρήσει τον Hartley 2.
Εν αναμονή λοιπόν.


Lagoon Nebula - από το Hubble

Image credit: NASA, ESA


Το Νεφέλωμα Λιμνοθάλασσας (Lagoon Nebula - Μ8, NGC 6523) βρίσκεται στον αστερισμό του Τοξότη και είναι ορατό με γυμνό μάτι από βορεια-μέσα πλάτη, όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές.
Το Hubble τώρα που δεν έχει τέτοιες δυσκολίες, μάς έστειλε την παραπάνω φωτογραφία τού κέντρου του νεφελώματος.
Φαίνεται (σε false colour) το άεριο και η σκόνη καθώς και η έντονη ακτινοβολία των νεαρών άστρων, τα οποία σχηματίζονται στην περιοχή.


Tuesday, September 21, 2010

Οι πρώτες φωτογραφίες γαλαξιακών σμηνών από το Planck


Τις πρώτες φωτογραφίες γαλαξιακών σμηνών έστειλε το Planck, που λήφθησαν μέσω του Sunyaev-Zel'dovich effect - της επίδρασης που αφήνουν τα υψηλής ενέργειας ηλεκτρόνια στο Cosmic Microwave Background.


Images: ESA/LFI & HFI Consortia

Στην φωτογραφία, ένα υπερ-σμήνος γαλαξιών, από το Planck (SZ effect) και από το XMM-Newton (σε X-rays).
To υπερσμήνος αυτό είναι καινούριο, και μάλιστα το πρώτο που ανακαλύπτεται μέσω τού SZ effect.




Monday, September 20, 2010

Χορεύοντας με τον Δία

Όχι μην τρομάζετε: δεν με επηρέασε το Φθινόπωρο, κατρακυλώντας με σε επικολυρικές αναζητήσεις.

Το θέμα μου όμως είναι ακριβώς ένα (αστρο)πάρτυ και ο Δίας.

Για τον "Δία απόψε" ακούσατε ήδη αρκετά πιστεύω (είπε η τεμπέλα μπλόγκερ, και τώρα οκ, πάμε παρακάτω).
Για το αστροπάρτυ ίσως δεν ακούσατε τόσα, ήταν αυτό που οργάνωσε ο Όμιλος Φίλων Αστρονομίας Θεσσαλονίκης, το Σάββατο που μάς πέρασε στην παραλία της Θεσσαλονίκης.
Τώρα που σάς το λέω είναι αργά βέβαια, αλλά παρηγορηθείτε με το ότι θα υπάρξουν και άλλα αντίστοιχα, και επίσης από ό,τι είδα υπάρχουν και πολλές ενδιαφέρουσες εκδηλώσεις.
Επίσης, παρηγοριά για το μέλλον γενικώς: τα πιτσιρίκια που ενθουσιάστηκαν και περίμεναν "πότε θα δούμε τον Δία;".
Ραντεβού λοιπόν στην επόμενη παρατήρηση, και ναι, θα φροντίσω να ενημερώσω νωρίτερα.

(Α πάντως για να ολοκληρωθεί η αίσθηση τού πάρτυ, μετά πήγα και για μαύρη μπύρα στην ΔΕΘ. Δεν έχω άλλα σχόλια, πραγματικά το μόνο που είδα από την ΔΕΘ ήταν η μαύρη μπύρα:)


Tuesday, September 14, 2010

SciFi στο Φεστιβάλ Δράμας.

Καλά ότι έχουμε και καλλιτεχνικές ανησυχίες είναι γνωστόν και πασιφανές, αλλά ειδικά φέτος ένας λόγος παραπάνω να λινκάρω στο Φεστιβάλ:

SciFi Αφιέρωμα στο 33ο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας!
Δεν ξέρω αν πρόκειται κυρίως για το Διεθνές Τμήμα, γιατί όπως είναι πλέον προφανές έτρεξα να μπλογκάρω (οπότε και μπορώ να παραπέμψω στο La Cruz del Sur, αν θέλετε να δείτε και φωτό από το σινεμά και την γύρω περιοχή).

Το πρόγραμμα και οι λεπτομέρειες, εδώ.


Sunday, September 12, 2010

O NGC 300 από το ESO

Image Credits: ESO


Μια εντυπωσιακή φωτογραφία, από το Wide Field Imager (WFI) τού ESO, στο Παρατηρητήριο της La Silla (Χιλή).

Πρόκειται για τον σπειροειδή γαλαξία NGC 300, στα 6εκ. έτη φωτός από εμάς.
O NGC 300 έχει αρκετές ομοιότητες με τον δικό μας Γαλαξία και είναι γνωστός από τις αρχές του 19ου αιώνα (από τον James Dunlop). Είναι άλλωστε αρκετά λαμπρός και ορατός ακόμα και με κυάλια - δυστυχώς για εμάς όμως, στο Νότιο Ημισφαίριο.

Η ίδια η φωτογραφία, αποτελεί σύνθεση πολλών φωτογραφιών με διάφορα φίλτρα και η συνολική διάρκεια έκθεσης ήταν 50 ώρες.
Ο σκοπός τώρα της τόσης λεπτομέρειας είναι να παρατηρηθούν τα άστρα καθώς και οι διάφορες περιοχές του γαλαξία, με πιο έντονη δραστηριότητα.
Έτσι, οι περιοχές όπου έχουμε δημιουργία νέων άστρων είναι αυτές που ξεχωρίζουν με ροζ-κόκκινο στην φωτογραφία.
Όσο για αλληλεπιδράσεις, ο NGC 300 προσεγγίζει αργά με τον NGC 55, στα πολύ πρώιμα στάδια μιας διαδικασίας συγχώνευσης.


Αυτά τα ενδιαφέροντα από το Ευρωπαϊκό ESO.


Wednesday, September 08, 2010

Οι αστεροειδείς της γειτονιάς μας

Εναι περίπου όπως το λέει ο τίτλος: σε κάθε γειτονιά και αστεροειδής.
Οκ, *προφανώς* υπερβάλλω κάπως, αλλά η αλήθεια είναι ότι οι επισκέψεις αστεροειδών σε μια περιοχή "κοντά" στην Γη μόνο σπάνιες δεν είναι, και ακόμα και οι προσεγγίσεις "πολύ κοντά" δεν είναι κάτι κοσμοϊστορικό.
Αλλά βέβαια, μια που δεν είναι στίχοι τραγουδιού, σημασία έχει να ορίσουμε το "πολύ κοντά".

Μιλάμε λοιπόν για σώματα που μας πλησιάζουν σε απόσταση λιγότερο από 1LU = Lunar Unit/ Lunar Distance, απόσταση δηλαδή μικρότερη από αυτήν της Σελήνης από την Γη. Φυσικά πρόκειται για ΝΕΟ (Near Earth Objects), πολλές φορές PHAs (Potentially Hazardous Asteroids) αλλά σε καμμιά περίπτωση δεν συνεπάγονται άμεσα κίνδυνο, ούτε είναι κάτι ιδιαίτερα σπάνιο.


Στην περίπτωσή μας, όπως θα μάθατε ήδη από τις ειδήσεις, μιλάμε για 2 αστεροειδείς, με κάποια μέτρα διάμετρο έκαστος, σε τροχιές διαφορετικές και οι οποίοι θα μάς προσπεράσουν και οι δυο σήμερα - άρα ίσα που προλάβατε αν το διαβάζετε τώρα :)
Εκτιμάται ότι μπορούν να παρατηρηθούν με ερασιτεχνικά τηλεσκόπια, άρα αναμένουμε ενδιαφέρον οπτικό υλικό.

Image: NASA


Για το πληροφοριακό τμήμα:
Ο ένας είναι ο 2010 RX30, διαμέτρου 10-20 μέτρα και θα μας πλησιάσει στις 0.6 l.d.(~248,000 km) στις 10:00 GMT και ο άλλος είναι ο 2010 RF12, 6-14 μέτρα διάμετρο στις 0.2 l.d.(79,000 km) και στις 21:12 GΜΤ.
Τους αστεροειδείς εντόπισαν οι παρατηρητές στην Γη στις 6 Σεπτεμβρίου.


*Γι αυτό και έχει δίκιο ο λαός μας που λέει "ζήσε το σήμερα σα να μην υπάρχει αύριο" ή "ποιος ξέρει αύριο, ίσως και να μην υπάρχει αύριο" - και εδώ σταματάω πριν έρθει στην σκηνή και ο Γιάννης Κατέβας.

**Περισσότερα εγκυκλοπαιδικά ή μη για επικίνδυνους αστεροειδείς στα σχετικά labels.

***update: Και οι πρώτες φωτογραφίες ξεκίνησαν ήδη να κυκλοφορούν.


Friday, September 03, 2010

Ο Τρίτων από το New Horizons

Image: JHU/APL


Το New Horizons συνεχίζει το μεγάλο ταξίδι του, και κάπου κάπου το θυμόμαστε - συνήθως με αφορμή κάποιες φωτογραφίες.
Η συγκεκριμένη πάντως φωτογραφία χρησίμευσε και σαν δοκιμή, με έναν στόχο που μοιάζει πολύ με τον Πλούτωνα: τον δορυφόρο του Ποσειδώνα, Τρίτωνα.

Το Long Range Reconnaissance Imager (LORRI) λοιπόν του New Horizons στόχευσε τον Τρίτωνα, από τις 23.2 AU. Το αποτέλεσμα ήταν μια σειρά από φωτογραφίες, στις οποίες παρά την απόσταση διακρίνεται ο δορυφόρος.
Όσο για τον ίδιο τον Πλούτωνα, το LORRΙ θα τον παρατηρήσει κατά τις δοκιμές της άνοιξης τού 2012 (3 περίπου χρόνια πριν την προσέγγιση του Ιουλίου του 2015).


 

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivative Works 2.5 License.